Aç Ölmez Gözü Kararır, Susuz Ölmez Benzi Sararır Ne Demek?
Anlamı: yoksulluk insanı öldürmez ama türlü türlü üzüntü ve sıkıntı içinde yıpratır.
Bu atasözü, yoksulluğun ve mahrumiyetin insanı hemen öldürmese de bedenen ve ruhen yıprattığını anlatır. Aç insan ölmez ama gözü kararır; susuz insan ölmez ama benzi solar. Yanı temel ihtiyaç eksikliği, yaşamı sürdürmeyi tamamen bitirmese bile insanı güçten düşürür, neşesini alır ve halini bozar. Halk bilgeliği burada yokluğun yavaş ve içten içe kemiren etkisini gösterir. Büyük felaketler kadar, uzun süren eksiklikler de insanı tüketebilir. Açlık ve susuzluk örneği, genel olarak yoksulluğun ve sıkıntının insan üzerindeki yıpratıcı baskısını temsil eder. Bu atasözü özellikle “ölmedi ya” diyerek darlığı küçümseyen bakışa karşı ince bir cevaptır. Evet, insan hayatta kalabilir; ama kalması, iyi durumda olduğu anlamına gelmez. Zor şartlar bedeni soldurur, zihni daraltır ve insanın içini yorar. Bu söz, mahrumiyetin görünmeyen yaralarını hatırlatır. Yoksulluk sadece ölümle değil, yıpranma ile de ölçülmelidir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü