Ağzı Burnu Yerinde Ne Demek?
Anlamı: oldukça güzel, yakışıklı.
Ağzı burnu yerinde sözü, bir kişinin yüz hatlarının düzgün, uyumlu ve genel olarak hoş görünüşlü olduğunu anlatan halk söyleyişlerinden biridir. Bu ifade güzellik ya da yakışıklılığı abartılı bir övgüyle değil, daha ölçülü ve gündelik bir değerlendirmeyle anlatır. Kişi olağanüstü güzellikte olmak zorunda değildir; yüzü toplu, dengeli ve bakımlı görünüyorsa ağzı burnu yerinde denebilir. Deyim, halkın güzellik ölçüsünü simetrik, düzenli ve derli toplu yüz yapısı üzerinden kurduğunu gösterir. Bu nedenle hem kadınlar hem erkekler için kullanılabilir. İçinde samimi, hafif ölçülü bir övgü vardır. Bazen biri için “çok güzel değil ama ağzı burnu yerinde” denerek, dikkat çekici aşırılık yerine düzgünlük vurgulanır. Bu da sözün tonunu önemli kılar: büyük methiye değil, yerinde ve sakin takdir. Halk dilinde beden ve yüz değerlendirmeleri çoğu zaman somut organlar üzerinden yapılır. Ağız ve burnun “yerinde” olması, bütün yüzün dengeli ve göze hoş gelmesi anlamına genişler. Bu nedenle söz, görünüşü ölçülü bir beğeniyle tanımlayan zarif ama gündelik bir ifadedir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü