Ağzından Hayır Çıkmazsa Bari Şer Söyleme Ne Demek?
Anlamı: lehte konuşmuyorsun, hiç olmazsa aleyhte de konuşma.
Bu atasözü, bir insan bir konuda iyilik, destek ya da yapıcı söz söyleyemiyorsa en azından zarar verici, kırıcı veya kötülük doğuracak sözlerden uzak durması gerektiğini anlatır. Herkesin her zaman faydalı katkı sunması mümkün olmayabilir; ancak bu, olumsuzluk saçmayı meşru hale getirmez. Sözün özü, hayır yapamıyorsan şer de yapma ilkesidir. Özellikle dedikodu, küçümseme, yıkıcı eleştiri ve kın dolu konuşmalar karşısında bu atasözü güçlü bir ahlak ölçüsü sunar. Bazen susmak, yanlış yerde konuşmaktan daha değerlidir. Atasözü sadece dili tutmayı değil, sözün sorumluluğunu bilmeyi de öğretir. İyilik üretmeyen dil, en azından kötülük üretmemelidir. İnsan bir işe destek olmuyorsa köstek de olmamalıdır. Bu söz hem konuşma ahlakı hem de toplumsal ilişki terbiyesi açısından önemlidir. Yapıcı olmayan her söz gerekli değildir. Fayda sağlayamayan söz, zarar veriyorsa artık susmak daha doğru bir erdem haline gelir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü