Ağzıyla Kuş Tutsa… Ne Demek?
Anlamı: 'ne yapsa, ne kadar çaba ve ustalık gösterse' anlamında kullanılan bir söz: 'Aktör, o her günkü pırtısını giyip de sahneye çıkarsa, ağzıyla kuş tutsa seyirciye Demirhane Müdürü olduğunu yutturamaz.' -S. F. Abasıyanık.
Bu söz, bir kimsenin ne kadar çabalarsa çabalasın, ne kadar ustalık gösterirse göstersin yine de beklenen sonucu elde edemeyeceğini anlatmak için kullanılır. Çabanın çok yüksek, beklentinin işe aşırı olduğu durumlarda söylenir. Kişi adeta imkânsıza yakın bir beceri sergilese bile karşısındakini memnun edemeyecek, durumu değiştiremeyecek ya da yargıyı kıramayacaktır. Bu nedenle söz, hem büyük emek hem de sonuçsuzluk duygusu taşır. Gündelik dilde çoğu zaman sitem, umutsuzluk ve hafif alayla kullanılır. Birini memnun etmenin imkânsız olduğu, önyargının kırılmadığı veya çabanın boşa gittiği ortamlarda çok yerindedir. Deyim, sınırların çabayla bile aşılamadığı hissini güçlü biçimde verir. İnsan emeğinin değersizleştirildiği ya da yetmediği anları çarpıcı biçimde özetler.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü