Aklına Turp Sıkayım Ne Demek?
Anlamı: tkz. aklına şaşayım: 'Bu soğukta vapurun burasında oturmayı akıl edenin aklına turp sıkayım.' -S. F. Abasıyanık.
Aklına turp sıkayım sözü, birinin yaptığı şeyi son derece yersiz, saçma, düşüncesiz ya da şaşılacak derecede uygunsuz bulduğumuzda kullanılan takılmalı, hafif sert bir halk ifadesidir. Bu söz doğrudan ağır hakaret amacı taşımaz; daha çok “bunu da nasıl akıl ettin?” anlamındaki şaşkınlık ve sitemi dışa vurur. İçinde alay, hayret ve hafif öfke birlikte bulunabilir. Genellikle gündelik dilde, samimi ama ölçüsü kaçan konuşmalarda duyulur. Kişi yapılan şeyin mantığını kuramaz ve o tuhaf kararı alanın aklıyla alay eder gibi konuşur. Bu nedenle söz, akılla ilgili bir beğeni değil, tam tersine düşüncesizlik eleştirisidir. Kullanım bağlamı sertliği belirler; dostça takılma tonunda da olabilir, ciddi sitem de içerebilir. Türkçedeki renkli deyimlerden biri olarak, mantıksız bulunan bir davranış karşısında kısa ama çarpıcı tepki üretir. Bir hareketin ne kadar yersiz göründüğünü mizahi sertlikle ifade eder.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü