Artık Mal Göz Çıkarmaz Ne Demek?
Anlamı: ne kadar ve ne türden mal olursa olsun malın fazlası elden çıkarılmamalıdır çünkü mutlaka bir gün gelir lazım olur.
Artık mal göz çıkarmaz atasözü, elde bulunan malın, eşyânın ya da imkânın fazlasının zararlı değil, tersine gelecekte işe yarayabilecek bir güvence olduğunu anlatır. Buradaki “artık” fazlalık, gereksizlik anlamına gelmez; bir gün ihtiyaç hâline dönüşebilecek eldeki imkânı anlatır. Atasözü bu yüzden tutumluluğu, elindekini hor görmemeyi ve “şimdilik lazım değil” diye hemen vazgeçmemeyi öğütler. Özellikle kıtlık, darlık ve belirsizlik yaşamış toplumlarda bu düşünce çok güçlüdür: bugün gereksiz sanılan şey, yarın büyük ihtiyaç olabilir. Günlük hayatta fazla erzak, araç gereç, malzeme ya da birikim konusunda söylenmesi yaygındır. Aynı zamanda israfa karşı durur; işe yarayacak şeyi gereksiz sayıp elden çıkarmanın akıllıca olmadığını söyler. Fazlalığın bazen yük değil emniyet olduğunu anlatan, tedbir ve tutumluluk ahlakını taşıyan yerleşik bir atasözüdür. İhtiyaç zamanının önceden bilinmeyeceğini sakın bir gerçekçilikle hatırlatır.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü