Avrat Tuz Dedi mi Ciğeri Cız Der Ne Demek?
Anlamı: karısı herhangi bir şey isteyince ihtiyaçları karşılayamayan kocanın içi sıkıntıyla dolar.
Bu atasözü, ev içindeki geçim sıkıntısını ve özellikle karısının basit bir isteğini bile karşılamakta zorlanan erkeğin içine düşen bunaltıyı anlatır. Tuz gibi küçük ve sıradan bir ihtiyaç dile getirildiğinde bile ciğerin cız etmesi, yoksulluğun insanın içini nasıl daralttığını gösterir. Burada mesele yalnız istenen şeyin küçüklüğü değil, onu bile karşılayamamanın verdiği ezikliktir. Halk bilgeliği bu sözle geçim derdinin ev içindeki duygusal baskısını görünür kılar. İnsan ailesinin temel ihtiyacını sağlayamadığında yalnız maddi değil, manevi bir sıkıntı da yaşar. Atasözü bu nedenle yoksulluk, ev geçindirme zorluğu ve sorumluluk baskısı için söylenir. Basit talebin büyük acı yaratması, darlığın derinliğini anlatır. Tuz, en küçük ihtiyaçlardan biridir; ona rağmen ciğerin cız etmesi, yokluğun ne kadar sert olduğunu ortaya koyar. Söz, aile içi geçim mücadelesinin gurur, yetersizlik ve iç sıkışmasıyla nasıl birleştiğini güçlü biçimde anlatır.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü