Ayağını Sıcak Tut, Başını Serin; Gönlünü Ferah Tut, Düşünme Derin Ne Demek?
Anlamı: hastalıktan korunmak istiyorsak ayağımızı sıcak, başımızı serin tutmalı, olur olmaz şeyleri sıkıntı konusu yapmamalı, geniş yürekli olmalıyız.
Bu atasözü, sağlıklı ve dengeli yaşamanın hem bedensel hem ruhsal ölçülerini bir arada verir. Ayağı sıcak tutmak, bedeni korumayı; başı serin tutmak, aşırı hararet ve dengesizlikten uzak kalmayı; gönlü ferah tutmak işe zihni sıkıntıya boğmamayı anlatır. Düşünme derin kısmı işe insanın her meseleyi aşırı büyütüp kendini yormaması gerektiğini öğütler. Halk bilgeliği burada sağlık ile ruh hâlinin birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini gösterir. Sadece bedeni korumak yetmez; iç dünyayı da gereksiz kederden sakınmak gerekir. Bu söz, günlük hayatın sade ama etkili bir yaşam reçetesi gibidir. Ölçü, serin kanlılık, rahat gönül ve aşırı kuruntudan uzak durmak temel ilkeler olarak sıralanır. Atasözü hastalıktan korunma, huzurlu yaşama ve hayatı gereğinden fazla yük etmeme anlayışını birlikte taşır. İnsan hem üşüyen bedeninden hem kaynayan başından hem sıkılan gönlünden zarar görür. Bu yüzden söz, sağlıklı yaşamanın üçlü dengesini kısa ama çok kuvvetli bir şekilde toplar.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü