Deyim

Bir Söylemek Pir Söylemek Ne Demek?

Anlamı

uzatmadan gereği gibi söylemek.

Detaylı Açıklama

Bir söylemek pir söylemek, uzatmadan gereği gibi söylemektir. Kalıp sözün kısa olduğunu, ama yerini bulduğunu anlatır. Kişi bir şeyi bir kez söyler, ama o kez yeterli olur; tekrar etmeye, açıklamaya gerek kalmaz. Kalıp bir toplantıda, bir tartışmada ya da bir aile büyüğünün bir uyarısında geçebilir. Bir ve pir sözcükleri ses bakımından birbirine uyar ve kalıbı akılda kalır kılar. Kalıp çekimli olarak da kurulur: az konuştu, ama bir söyledi pir söyledi. Söz bir ustanın, bir öğretmenin ya da bir yöneticinin konuşmasını anlatabilir. Konuşanın sözü dinleyende bir iz bırakır. Kalıp gündelik konuşmada da, bir anı anlatısında da, bir övgü sözünde de yer bulur.

Örnek Cümleler

  1. Toplantı boyunca susan yaşlı mühendis, sonunda bir söyledi pir söyledi; projenin eksiği hemen anlaşıldı.
  2. Dedem lafı uzatmayı sevmezdi; torunlarına bir söylerdi pir söylerdi, kimse ikinci kez sormazdı.
  3. Hakem tartışmayı uzatmadı, oyunculara kuralı bir söyledi pir söyledi ve maç sakinleşti.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Lafı kısa kesmek, söyleyeceğini kısa ya da özet olarak belirtmek, az ve öz konuşmaktır. Bir söylemek pir söylemek de uzatmadan konuşmayı anlatır, ama gereği gibi söylemeyi de ekler: söz kısa olduğu kadar yerinde de olmalıdır.

Övgü taşıyabilir. Konuşan, birinin sözünü az ama yerinde bulduğunu bu kalıpla belli eder. Kişi kendisi için de kurabilir: ben bir söylerim pir söylerim. Bu kullanımda söz, konuşanın kendi sözüne güvenini gösterir.

Kalıp yalnız kısalığı değil, sözün yerini bulmasını da anlatır. Kısa konuşmak tek başına yetmez; söylenen şey dinleyene ulaşmalı ve işini görmelidir. Gereği gibi sözü bu yeterliliği bildirir.