Çaptan Düşmek Ne Demek?
Anlamı: çalışma gücü, verimi azalmış veya tükenmiş olmak.
Bu deyim, bir kişinin çalışma gücünün, veriminin ya da eski etkinliğinin azalmasını anlatır. Fiziksel güç için kullanılabildiği gibi, piyasa değeri, üretkenlik ve zihinsel canlılık için de söylenebilir. Buradaki düşüş birdenbire değil, zamanla hissedilen bir gerilemeyi düşündürür. Bu yüzden yaşlanma, yorgunluk, meslekî tükeniş ya da performans kaybı bağlamlarında çok uygundur. Deyimin etkisi, insanı veya işi eskisiyle kıyaslayarak anlatmasından gelir. Önceden belli bir çapı olan şey küçülmüş, etkisi daralmıştır. Bu da sözün içine hafif bir hüzün katar. Deyim, eski gücün hatırlanmasını da içinde taşır; bugün söylenen şey biraz da düne bakılarak anlaşılır. Bu nedenle sitem kadar burukluk da barındırır. Gerilemenin ağırlığı da burada hissedilir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü