Dama demek neden hem insanlar hem eşyalar için kullanılabilir?

Çünkü deyimin merkezinde ortak bir tükeniş hissi vardır. İster insanın takati olsun ister makinenin gücü ya da şişedeki içki, hepsi için artık devam edecek güç kalmadığı anlamı rahatça kurulabilir.

Bu deyim hangi durumlarda daha canlı duyulur?

Özellikle zorlama sonunda birden kesilen enerji anlarında çok canlı duyulur. Yokuşta duran araç, yorulup çöken insan ya da dibine gelmiş bir kaynak, bu sözün etkisini güçlü biçimde taşır.

Dama demek ile darlık çekmek arasında nasıl bir fark vardır?

Darlık çekmek daha uzun süreli bir sıkıntıyı anlatabilir. Dama demek ise belirli bir anda sınırın dolduğunu, artık ilerleyememe ya da tükenme noktasına gelindiğini birdenbire duyurur.

Dama Demek Ne Demek?

Anlamı: 1) gücü kalmayarak bir işi daha ileri götüremeyecek duruma gelmek: 'Konya'ya döndüğüm vakit benim motor, dama Erol Efendi, dedi. Kıtipiyoz bir tamirhaneye verdim.' -A. Gündüz. 2) tükenmek: 'Konyak şişesi dama dedi.' -H. R. Gürpınar.

Dama demek, bir şeyin gücünün tükenmesi, artık ileriye gidememesi ya da bitme noktasına gelmesi anlamında kullanılan bir deyimdir. İnsan için kullanıldığında yorgunluk ve mecalsizlik, eşya için kullanıldığında ise tükenme ve sona yaklaşma anlamı öne çıkar. Bu yüzden hem canlı hem cansız varlıklar için kullanılabilen esnek bir ifadedir. Araba, motor, içki şişesi, para, nefes ya da insan takati bu sözle anlatılabilir. Deyimin etkisi, ilerleyişin bir duvara dayanmış gibi kesilmesinden gelir. Gündelik dilde özellikle yorgunluk ve tükeniş anlatımında canlıdır. Bir şeyin artık son sınırına geldiğini kısa, sert ve akılda kalıcı biçimde duyurur. Bu nedenle ani duruşları ve enerjisi biten hâlleri anlatırken çok yerli yerine oturur.

Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü