Anlamı
birini sık sık bir yerden bir yere göndermek veya atamak.
Detaylı Açıklama
Dama taşı gibi oynatmak, birini sık sık bir yerden bir yere göndermek ya da atamaktır. Kalıpta iki taraf vardır: kararı veren ve yeri değiştirilen. Yeri değiştirilen bir memur, bir öğretmen, bir asker, bir işçi ya da bir çocuk olabilir. Karar veren bir kurum, bir müdür ya da anne baba olabilir. Gönderme bir şehirden başka bir şehre de olabilir, aynı binada bir birimden ötekine de. Kalıbın ağırlığı sıklıktadır: bir kez atanmak değil, art arda yer değiştirmek anlatılır. Kalıp yer değiştirmenin sebebini söylemez; bir ceza, bir ihtiyaç ya da bir düzensizlik olabilir. Yeri değiştirilen kişi durumu yakınarak anlatabilir: beni dama taşı gibi oynattılar. Kalıbın edilgen biçimi de kurulabilir: dama taşı gibi oynatıldı.
Örnek Cümleler
- Bakanlık genç öğretmeni dört yılda beş ayrı ilçeye gönderip dama taşı gibi oynattı, öğretmen hiçbir okulda öğrencilerini tanıyamadı.
- Şirket yeni mühendisi bir ay depoda, bir ay muhasebede, bir ay satışta çalıştırarak dama taşı gibi oynattı.
- Boşanan anne babası çocuğu her dönem başka bir eve, başka bir okula yollayıp dama taşı gibi oynatmıştı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Dama oyununda taşlar oyuncunun elinde kare kare yer değiştirir; taşın kendi isteği yoktur. Kalıp yeri değiştirilen kişiyi böyle bir taşa benzetir. Kişi kendi yerini kendisi seçmez, başkasının kararıyla oynatılır.
Sürgüne göndermek, ceza olarak bir yere sürmektir; tanımda ceza vardır, sıklık yoktur. Dama taşı gibi oynatmakta ise gönderme sık sık tekrarlanır ve tanım ceza şartı koymaz. Biri cezanın, öteki yer değiştirmenin tekrarının üzerinde durur.
Bu atasözü, sağlık ya da görev değişikliği nedeniyle bir yerden başka bir yere gitmenin huzur sağladığını söyler. Dama taşı gibi oynatmak ise yer değiştirmenin sık sık tekrarlandığı durumu anlatır. Atasözü bir değişikliğin iyi yanına bakar; deyim değişikliklerin art arda gelişine.