Dereden Tepeden Konuşmak Ne Demek?
Anlamı: gelişigüzel konuşmak, rastgele konular üzerinde konuşmak: 'Kahveler içilip dereden tepeden konuştuktan sonra yataklara kavuştuk.' -O. Kemal.
Dereden tepeden konuşmak, belli bir konu düzeni olmadan, gelişigüzel biçimde oradan buradan söz açmak anlamında kullanılan canlı bir deyimdir. Konuşmanın bir hedefi, düzeni ya da belirli merkezi yoktur; söz bir dereden bir tepeye atlar gibi dağınık ilerler. Bu yüzden deyimin içinde hafif bir başıboşluk ve sohbet rahatlığı vardır. Bazen dost meclislerinde hoş bir dağınıklığı anlatır, bazen de gereksiz gevezeliği eleştirmek için kullanılır. Yani tonunu bağlam belirler. Ciddi bir meseleyi konuşmak gerekirken dereden tepeden konuşulması olumsuz sayılabilir; ama uzun bir akşam sohbetinde bu durum doğal da karşılanabilir. Deyim, konu bütünlüğü olmayan konuşmanın akışını resim gibi gösterir. Deyim, konuya odaklanamayan, sağa sola savrulan ve asıl meseleyi kuramayan dağınık konuşmayı gösterir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü