Dostlar Başına Ne Demek?
Anlamı: bir şeyi dostları için de dilemek amacıyla kullanılan bir iyi dilek sözü: 'Doğrusu böyle bir düğün dostlar başınaydı. Arkadaşları arasında, günlerden beri hep bunun lafı ediliyordu.' -R. Çalapala.
Dostlar başına sözü, güzel, sevindirici ya da hayırlı bir olayın başkalarının da başına gelmesi dileğiyle kullanılan iyi temenni ifadesidir. Bir düğün, nişan, ev alma, çocuk sahibi olma ya da başka mutlu gelişmeler anlatılırken söylenir. Sözün sıcaklığı buradan gelir: kişi yalnız kendi sevincini konuşmaz, bunu sevdikleri için de ister. Böylece anlatım hem kutlama hem dua tonuna yaklaşır. Gündelik dilde özellikle geleneksel aile çevrelerinde, kutlama cümlelerinde ve iyi haberlerde sık duyulur. Kısacası dostlar başına, bir mutluluğun kıskançlıkla değil paylaşma isteğiyle karşılandığını, “size de nasip olsun” anlamını taşıyan içten bir iyi dilek sözü olarak yerleşmiştir. Bu yönüyle ifade, yalnız olayın adını koymaz; kişinin tavrını, ilişkinin kırılganlığını ya da durumun sosyal yankısını da hissettirir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü