Dozunu Kaçırmak Ne Demek?
Anlamı: 1) ilaçta ölçüyü tutturamamak; 2) mec. ölçüyü aşmak, aşırı gitmek: 'Şakanın dozu kaçmıştı.' -Y. Z. Ortaç.
Dozunu kaçırmak, gerçek anlamda bir ilacın ya da etkin maddenin ölçüsünü aşmak; mecaz anlamda ise davranışta, şakada, öfkede, sevgide ya da herhangi bir tepkide aşırı gitmek demektir. Bu deyimde asıl vurgu, iyi ya da kabul edilebilir olan bir şeyin ölçüsüzlük yüzünden sorunlu hâle gelmesidir. Başlangıçta zararsız veya hatta yararlı görünen bir davranış, sınır aşılınca rahatsız edici olur. Gündelik dilde özellikle şaka, eleştiri, takılma, hız, gösteriş ve müdahale için çok sık kullanılır. Kısacası dozunu kaçırmak, dengeyi kaybedip yararlı ya da hoş görülebilecek bir şeyi aşırılık yüzünden zarara dönüştürmeyi anlatan yerleşik ve işlek bir deyimdir. Bu yönüyle ifade, yalnız olayın adını koymaz; kişinin tavrını, ilişkinin kırılganlığını ya da durumun sosyal yankısını da hissettirir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü