Anlamı
kapalı bir yerde sürekli kalmak.
Detaylı Açıklama
Dünya yüzü görmemek, kapalı bir yerde sürekli kalmak anlamındadır. Tanım iki şeyi birlikte anar: kapalı bir yer ve süreklilik. Kapalı yer bir hapishane, bir hastane odası, bir atölye, bir ev ya da bir maden ocağı olabilir. Özne bu yerde kalan kişidir; bir mahkûm, bir hasta, bir işçi, bir yaşlı ya da bir araştırmacı olabilir. Tanım kişinin bu durumu isteyerek mi, zorunlu olarak mı yaşadığını söylemez. Kalıp bir süre bildiren sözle kurulabilir: aylardır dünya yüzü görmedi. Kalıbın olumsuzluğu tanımın kendisindedir: görmemek. Söz bir yakınmada, bir hapishane anısında ya da bir hastalık anlatısında geçebilir. Kişinin sonunda dışarı çıkıp çıkmadığı tanımın konusu değildir; kalıp kapalılığın sürdüğü dönemi anlatır.
Örnek Cümleler
- Kışı yatalak geçiren dedem, bahar gelene kadar dünya yüzü görmedi.
- Tezini yetiştirmek için iki ay laboratuvardan çıkmayan araştırmacı, o süre boyunca dünya yüzü görmemişti.
- On yıl hapis yatıp dünya yüzü görmeyen adam, tahliye olduğu gün gözlerini güneşten koruyamadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Dünya yüzü, dışarıyı, gök altını, insanların gezdiği yerleri düşündürür. Onu görmemek, kişinin bunlardan uzak, dört duvar arasında kaldığını anlatır. Sözlüğün açıklamasına göre bu uzaklık sürekli bir durumdur.
Dört duvar arasında kalmak, evde, kapalı bir yerde kalmak zorunda olmaktır; tanımında bir zorunluluk vardır. Dünya yüzü görmemenin tanımı ise zorunluluktan söz etmez, sürekliliği öne çıkarır. Biri zorunluluğu, öteki süreyi vurgular.
Atasözü, güneşsiz evde hastalığın eksik olmadığını söyler. Dünya yüzü görmeyen kişi açık havadan uzak kalır; kaldığı yer güneş de almıyorsa atasözünün sözü onun için de geçerli olur. Atasözü güneşsizliğin sağlığa zararını, deyim kapalı yerde kalmanın kendisini anlatır.