Anlamı
bir yapının alt bölümünü onarmak için üstünü destekler üzerinde durdurmak.
Detaylı Açıklama
Eğretiye almak, bir yapının alt bölümünü onarmak için üstünü destekler üzerinde durdurmak anlamındadır. Kalıp bir yapı işini anlatır. Tanımda bir sıra vardır: önce üst bölüm desteklere alınır, sonra alt bölüm onarılır. Destekler kalın direkler, kütükler, krikolar ya da payandalar olabilir; tanım türünü belirtmez. Onarılan alt bölüm bir temel, bir duvarın alt sırası, çürümüş bir direk ya da bir köprü ayağı olabilir. Eğreti sözü, desteklerin geçici olduğunu anlatır: onarım bitince kaldırılırlar. Özne işi yapan ya da yaptıran kişidir: bir usta, bir kalfa, bir müteahhit ya da ev sahibi. Nesne belirtme ekiyle gelir: evi eğretiye almak. Kalıp bir tamirat anlatısında, bir köy evinin onarımında ya da tarihî bir yapının restorasyonunda geçebilir.
Örnek Cümleler
- Ahşap evin çürüyen alt kat direklerini değiştirecek olan usta, önce üst katı kalın kütüklerle eğretiye aldı.
- Temelindeki çatlağı onarmak için ustalar, eski caminin duvarını çelik dikmelerle eğretiye aldı.
- Sel suyunun oyduğu köprü ayağını yenilemek isteyen ekip, köprünün tabliyesini geçici iskele ayaklarıyla eğretiye aldı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Payanda vurmak, sözlükte payandalamak diye açıklanır. Eğretiye alınan yapının üst bölümünü tutan şey de bir payanda olabilir. Biri bu dayamanın kendisini, öteki onun bir onarım sırasında geçici olarak kurulmasını anlatır.
Kol vermek, destek olmaktır; kalıp bir insana yapılan desteği de anlatabilir. Eğretiye almak ise bir yapının desteklenmesini anlatır ve bu desteği bir onarıma bağlar. Biri genel bir desteği, öteki bir yapı işindeki geçici desteği adlandırır.
Atasözü, sağlam bir temeli bulunmayan işin güven vermediğini anlatır. Eğretiye almak ise bir yapının temelini ya da alt bölümünü sağlamlaştırmak için yapılır. Atasözünde eğreti olan şey güvenilmezdir; deyimde eğreti destek, kalıcı onarımın bir aracıdır.