El Ayak Çekilmek Ne Demek?
Anlamı: ortalıkta hiç kimse kalmamak, ıssızlaşıp sessizleşmek: 'Yollar ıssızdı, el ayak çekilmişti, sokaklarda yolu şaşırdım.' -Halikarnas Balıkçısı.
El ayak çekilmek deyimi, ortalığın boşalması, insanların dağılıp sessizliğin yerleşmesi anlamında kullanılır. Günün telaşlı saatleri bittikten sonra bir evin, dükkânın, sokağın ya da iş yerinin sakinleşmesini çok iyi anlatır. Deyimdeki "el" ve "ayak", insan varlığını ve hareketliliği temsil eder; bunlar çekilince geriye dinginlik ya da ıssızlık kalır. Bazen huzurlu bir sessizliği, bazen de ürkütücü bir boşluğu anlatabilir. Bu yönüyle bağlama göre duygusu değişir. Akşam saatleri, bayram sonrası, dükkân kapanışı ya da misafir uğurlaması gibi sahnelerde çok canlı durmasının nedeni de budur. Söz, ortamın bir anda nasıl başka bir havaya büründüğünü kısa yoldan hissettirir. Kısacası el ayak çekilmek, kalabalığın ve hareketin sona erdiği anı güçlü biçimde gösteren, zaman ve ortam duygusu yüksek bir deyimdir.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü