Erkekliğin Onda Dokuzu Kaçmaktır Ne Demek?
Anlamı: tehlikeden kaçan kazançlı çıkmış.
"Erkekliğin onda dokuzu kaçmaktır" atasözü, tehlike karşısında boş yere göğüs germek yerine gerektiğinde geri çekilmenin akıllıca olduğunu anlatır. Buradaki "erkeklik" halk arasındaki yiğitlik anlayışına gönderme yapsa da atasözü aslında gözü karalığı değil, akıllı davranışı över. Tehlikeyi tartmadan atılmak kahramanlık değil, çoğu zaman gereksiz kayıptır. Bu yüzden atasözü, canını ve imkânını koruyarak doğru zamanı beklemeyi öğütler. Sözün nüktesi de burada yatar; yiğitlik beklenen bir alanda, en büyük aklın bazen geri durmak olduğunu ters köşeli biçimde söyler. Böylece halk bilgeliğinin, cesareti kör ataklıkla değil, zamanında geri çekilmeyi de bilen bir akılla tanımladığı görülür. Kısacası bu söz, cesaretin her zaman ileri atılmak olmadığını; bazen geri çekilmenin, sakınmanın ve fırsat kollamanın gerçek akıllılık sayıldığını vurgulayan nükteli bir atasözüdür.
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü