Anlamı
ince ve uzun (boy):
'Fidan gibi bir boy, yağız bir çehre, üst dudağında hafif bir gölge.' -C. S. Tarancı.
Detaylı Açıklama
Fidan gibi, ince, uzun, genç ve diri görünüşlü kişi ya da boy için kullanılan çok yaygın bir benzetme deyimidir. Kaynak cümlede fidan gibi boy ifadesi, bu sözün özellikle dış görünüşü canlı ve zarif biçimde anlatmak için nasıl kullanıldığını açıkça gösterir. Fidan, yeni büyüyen ve sağlıklı görünen ağaç çağrışımı yaptığı için bu deyim de gençlik, tazelik ve çeviklik duygusu taşır. Çoğu zaman olumlu bir değerlendirme içerir ve özellikle genç kadın ya da erkeklerin görünüşünü anlatırken yer alır. Deyimin gücü, fiziksel yapıyı hem görsel hem duygusal biçimde canlandırmasındadır. Boyu, tazeliği ve canlılığı aynı anda duyuran sıcak ve yerleşik bir deyimdir. Bu yüzden söz, sadece biçimi değil insanın üzerinde bıraktığı canlı etkiyi de anlatır.
Örnek Cümleler
- Askere giden oğlan dönüşte daha da serpilmiş, fidan gibi olmuştu.
- Sahneye çıkan genç kız fidan gibi duruşuyla herkesin dikkatini çekti.
- Babası onu kapıda görünce fidan gibi delikanlı oldun diye gülümsedi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Fidan, hem gençliği hem canlı büyümeyi çağrıştırır. Bu yüzden ince, diri ve henüz tazeliğini taşıyan insan görünüşünü anlatmak için çok uygun ve sıcak bir benzetme oluşturur.
En çok boy ve görünüş için kullanılır ama yalnız fiziksel uzunluk anlatmaz. Kişinin genç, dinç, canlı ve göz dolduran görünüşünü bir arada düşündürür. Böylece benzetme tek bir özelliğe değil bütün bir tazelik izlenimine yayılır.
Tam olarak değil. Fidan gibi sözü daha çok tazelik, uzunluk ve diri görünüşe yaslanır; güzellik yargısı taşısa da esas vurgu, canlı ve serpilmiş beden yapısındadır.