Bu deyim neden mecaz kullanımda da çok etkilidir?

Çünkü freni patlamak, kontrolü sağlayan temel aracın işlemez hâle gelmesini anlatır. Bu görüntü mecazen de hızla büyüyen ve durdurulamayan süreçleri çok güçlü biçimde karşılar. Somut tehlike hissi sözün etkisini katlar.

Hangi mecaz alanlarda sık kullanılır?

Öfke, harcama, kriz yönetimi, dedikodu ve büyüyen kurumsal sorunlar için çok sık kullanılır. Ortak nokta, işleri yavaşlatacak ya da durduracak denetimin kaybolmasıdır. Bu yüzden mecaz kullanımda da yüksek gerilim duygusu taşır.

Fren yapmak ile farkı nedir?

Fren yapmak bilinçli biçimde kontrol kurmayı ve yavaşlatmayı anlatır. Freni patlamak ise tam tersine, bu kontrolün çalışmadığını ve tehlikenin büyüdüğünü gösterir. İki söz aynı alanın ters yönlü yüzlerini temsil eder.

Freni Patlamak (tutmamak) Ne Demek?

Anlamı: 1) fren, görevini yapmamak; 2) mec. bir iş denetimden çıkmak.

Freni patlamak, birinci anlamıyla aracın fren sisteminin görevini yapmaması, ikinci anlamıyla mecazen bir işin denetimden çıkması demektir. Bu iki kullanım arasında güçlü bir bağ vardır: her ikisinde de durdurucu mekanizma artık işlememektedir. Deyimin gücü, kontrol kaybını çok somut bir tehlike görüntüsüyle anlatmasındadır. Trafikte freni patlayan araç nasıl korku yaratırsa, mecaz anlamda da freni patlayan iş hızla tehlikeli hâle gelir. Bu yüzden kriz, öfke, para harcama, dedikodu ve yönetim sorunları için rahatça kullanılabilir. Söz, kontrol araçlarının işlemediği anı çarpıcı biçimde gösterir. Tehlikeli serbest kalışı anlatan güçlü bir deyimdir. İfadenin sertliği, olayın aciliyetini özellikle büyütür. Deyim bu yüzden çoğu zaman önlem alma ihtiyacını da beraberinde düşündürür.

Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü