Anlamı
eğlenmek amacıyla çokça gezmek:
'Seher hep Bayram'ın sinirine dokunanlarla gezip tozdu.' -S. F. Abasıyanık.
Detaylı Açıklama
Gezip tozmak, eğlenmek, vakit geçirmek veya keyif amacıyla çokça dolaşmak anlamına gelir. Deyim çoğu zaman hafif, rahat ve günlük bir hava taşır. Kişi işi gücü bırakıp gezip tozuyorsa, bir bakıma sorumluluk dışında kalan serbest zamanı yaşıyor demektir. Bu yüzden söz, bağlama göre olumlu ya da olumsuz duyulabilir. Tatilde, gençlik eğlencelerinde ve boş zamanda neşeli bir çağrışım yaparken; iş ihmali söz konusuysa eleştiri kazanır. Hareketin amacı burada geçim değil keyiftir. Kısacası gezip tozmak, yer değiştirmeyi eğlence ve oyalanma duygusuyla birleştiren, günlük dilde çok canlı ve yönlü bir deyimdir. Bu serbestlik, deyimin neşeli tarafını öne çıkarır. Bu yüzden eleştiri de taşıyabilir. Bu serbest hava, sözü gündelik tutar.
Örnek Cümleler
- Yaz gelince bütün gün gezip tozmak dışında hiçbir şey düşünmez oldular.
- İşi bırakıp gezip tozmak peşine düşmesi ailesini epeyce kızdırdı sonunda.
- Arkadaşlarla sahilde gezip tozmak, uzun haftanın yorgunluğunu biraz olsun azalttı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü bağlam belirleyicidir. Tatil ve serbest zaman içinde söylendiğinde keyifli görünür; sorumluluk ihmal edildiğinde ise boş gezen, ciddiyetsiz bir tavır eleştirisine dönüşür. Bu yüzden söz keyif unsurunu da açıkça taşır.
Gezip tozmakta asıl amaç eğlenmek ve oyalanmaktır. Oysa gezen kurt aç kalmaz sözünde dolaşmanın amacı geçim, arayış ve emek vermektir. Bu yüzden söz keyif unsurunu da açıkça taşır.
Gezen ayağa taş değer, gezen kurt aç kalmaz ve geziye çıkmak gibi dolaşma temalı sözlerle yakın durur. Ancak bunlardan keyif ve eğlence yönüyle ayrılır. Bu yüzden söz keyif unsurunu da açıkça taşır.