Anlamı
üzülmek, incinmek, yerinmek:
'Bunları duymakla gönlüm kırıldı.' -A. Ş. Hisar.
Detaylı Açıklama
Gönlü kırılmak, bir söz, davranış ya da ilgisizlik yüzünden üzülmek, incinmek ve içten yaralanmak anlamına gelir. Buradaki kırılmak, fiziksel bir parçalanma değil, duygusal bütünlüğün zedelenmesidir. Bu yüzden deyim, kaba öfkeden çok ince bir sitem ve incinmişlik taşır. İnsan bağırmadan da kırılabilir; bazen sessiz kalır ama içi burkulur. Özellikle yakın ilişkilerde, aile içinde, dostlukta ve beklenmedik sözlerin ardından doğal biçimde kullanılır. Söz, kırgınlığın görünmeyen ama etkili tarafını duyurur. Gönlü kırılmak, insanın iç dünyasında açılan ince çatlağı, zarif ama güçlü bir Türkçe ile anlatan çok yaygın bir deyimdir. Sessiz incinmeyi görünür kılması da onu kalıcı, etkileyici, tanıdık ve sahici yapar günlük dilde.
Örnek Cümleler
- Toplantıda herkesin içinde öyle konuşunca gönlü kırıldı, öylece sessiz kaldı.
- Bir selamı esirgeyince yaşlı kadının gönlü kırılmış, yüzünden belli oldu.
- İnsan en çok yakınından böyle söz duyunca gönlü kırılıyor doğrusu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü bu deyimde patlayan bir tepki değil, içe çöken bir sitem vardır. Kişi kızsa bile asıl öne çıkan şey, beklediği değeri göremeyince içten yaralanmış olmasıdır.
Aile içinde, dostlukta, sevgi ilişkilerinde ve yakın çevrede söylenen kırıcı sözlerden sonra daha sık kullanılır. Çünkü gönlün kırılması en çok yakınlıktan beklenen özen bozulunca ortaya çıkar.
Gönlü kırılmak daha doğrudan incinmeyi ve duygusal yarayı anlatır. Gönlü kalmak ise bazen kırgınlığı, bazen de içinde kalan istek duygusunu taşıyarak daha geniş bir alanı kapsar.