Anlamı
1) hasta olmasına yol açmak; 2) mec. bezdirmek, bıktırmak, usandırmak.
Detaylı Açıklama
Hasta etmek deyimi, birinci anlamında birinin hasta olmasına yol açmak, ikinci anlamında ise mecaz olarak bezdirmek, bıktırmak ve usandırmak demektir. Deyimin iki anlamı arasında ortak nokta, bir kişiyi olağan hâlinden çıkaracak kadar yormak ya da zorlamaktır. Fiziksel anlamında soğuk, ihmal, kötü şartlar veya başka etkiler kişiyi gerçekten hasta eder. Mecaz anlamında ise bitmek bilmeyen sözler, davranışlar ve tekrarlar insanı “hasta edecek” kadar bunaltır. Bu yüzden günlük dilde çok işlek bir sözdür. Cümlede geçtiğinde, sıradan rahatsızlıktan daha yoğun bir bıkkınlık ya da bedensel bozulma sezilir. Kısacası hasta etmek, hem gerçek hastalandırmayı hem de ağır bezdirme duygusunu aynı güçlü kalıp içinde anlatan yaygın bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Islak kıyafetle dolaşmak çocuğu hasta etti, gece ateşi yükseldi aniden.
- Aynı bahaneyi her gün dinlemek beni gerçekten hasta etti artık.
- Bu bürokrasi insanı hasta etmek için kurulmuş gibi, işin sonu gelmez.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü iki anlamın da merkezinde olağan düzenin bozulması vardır. Biri bedeni gerçekten hastalandırır, öteki ise kişiyi sabır ve ruh hâli bakımından ciddi ölçüde fazlasıyla yıpratır.
Çünkü bir şeyi yalnız can sıkıcı değil, dayanılmaz ölçüde bezdirici gösterir. Söz bu yüzden bıkkınlığı abartılı ama etkili bir biçimde günlük konuşma diline taşır ve rahatsızlığın derecesini büyütür.
Hasta etmek çoğu zaman sebebi, yani kişiyi o hâle getiren etkeni öne çıkarır. Hasta düşmek ise sonucun kendisini, yani kişinin zayıflayıp hastalık durumuna inmesini anlatır.