Anlamı
1) hareketsiz, duygusuz; 2) çok güzel (vücut).
Detaylı Açıklama
Heykel gibi sözü, bağlama göre iki ayrı anlamda kullanılan canlı bir benzetmedir. Birinci anlamda kişi o kadar hareketsiz, sessiz ve tepkisiz durur ki bir heykele benzetilir; burada soğukluk, donukluk ve kımıldamama vurgulanır. İkinci anlamda ise özellikle vücut güzelliği, düzgün duruş ve biçim estetiği öne çıkar; kişi çok güzel, gösterişli ve dikkat çekici bulunur. Bu çift anlamlı yapı, deyimin kullanımını daha zengin kılar. Konuşanın tonu ve cümlenin bağlamı hangi anlamın öne çıktığını açıkça belli eder. Bir nöbetçinin kıpırdamadan bekleyişi için de, sahnede göze çarpan bir beden güzelliği için de heykel gibi denebilir. Böylece söz, hem donukluğu hem de biçimsel güzelliği aynı benzetme üzerinden anlatabilen güçlü bir ifade olur.
Örnek Cümleler
- Kapıda saatlerce heykel gibi durdu, yüzünde en küçük bir ifade yoktu.
- Sahneye çıkınca heykel gibi görünüşü salondaki herkesin dikkatini topladı hemen.
- Fotoğraf çekilirken çocuk heykel gibi kesildi, kimse onu güldüremedi orada.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Heykel gibi, bağlama göre ya hareketsiz ve duygusuz durmayı ya da çok düzgün, etkileyici ve güzel bir görünüşe sahip olmayı anlatır. Çift anlamlı bir benzetmedir.
Cümlenin bağlamı ve söyleyiş tonu bunu belirler. Donukluk mu anlatılıyor, yoksa güzellik ve biçim mü övülüyor, bunu çevredeki kelimeler açık eder. Anlamı çevre kelimeler belirginleştirir.
İki yönlüdür. Güzellik vurgusunda olumlu bir övgü taşır; duygusuzluk veya kımıldamama anlamında ise eleştirel ya da mesafeli bir ton kazanabilir. Yani ton bağlama göre değişir.