Anlamı
1) hızını artırmak, hızlandırmak:
'Müdür bey yeni yeni fark etmeye başladığı şartların itişiyle kendine biraz hız verdi.' -K. Korcan. 2) mec. isteklendirmek.
Detaylı Açıklama
Hız vermek, bir şeyin daha çabuk ilerlemesini sağlamak, onun temposunu artırmak veya mecaz olarak bir kişiyi harekete ve isteğe yöneltmek anlamına gelir. Somut kullanımda yürüyüşe, araca, işe ya da sürece hız vermek söz konusu olabilir. Mecaz kullanımda ise insanın şevkini artırma, onu canlandırma ve daha atak davranmaya yöneltme anlamı öne çıkar. Bu yüzden deyim hem fiziksel hareket hem de zihinsel veya duygusal canlanma için elverişlidir. Günlük dilde işlerin ağır gittiği durumlarda, tempoyu yükseltme ihtiyacı anlatılırken sık geçer. Böylece ilerlemeyi hızlandırma ve canlılık kazandırma düşüncesini taşıyan işlevli bir deyim olarak öne çıkar. Durgunluğu kırıp akışı belirgin biçimde ileri taşıma fikrini de güçlendirir.
Örnek Cümleler
- Projeye biraz hız vermek için ekibi sabah erkenden topladı birlikte.
- Arabaya fazla hız vermek bu dar yolda doğru olmazdı bugün.
- Ustanın sözü çırağa yeniden hız vermek gibi etkili oldu sonra.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Gerçek anlamda bir hareketi ya da süreci hızlandırmak için kullanılır. Mecaz anlamda ise birine şevk ve canlılık kazandırmayı anlatır; yani yalnız tempo değil, iç enerji ve istek de artırılmış olur.
Ortak çekirdek, durağan olanı hızlandırmak ve ilerletmektir. İster araç olsun ister insan, temel fikir tempoyu artırmak ve duraksamayı azaltmaktır; söz, hareketin yeniden akış kazanmasını anlatır.
İş süreçlerinde, yolculukta, eğitimde, üretimde veya moral vermek gereken anlarda sık geçer. Her kullanımda canlanma, ilerleme ve tempo yükseltme düşüncesi bulunur; durgunluğun kırılması özellikle hissedilir.