Anlamı
-den oluşmak.
Detaylı Açıklama
Mürekkep olmak, belirli unsurlardan oluşmak, birden fazla parçanın birleşimiyle meydana gelmek anlamına gelen resmi bir deyimdir. Bu deyimdeki mürekkep yazı mürekkebi değil, Arapça birleşik ve bileşik anlamındaki terimdir. Bir kurul üyelerden mürekkep olduğunda, o kurul belirli kişilerden oluşmuştur. Deyim, resmi yazışmalarda, hukuki metinlerde ve bilimsel terminolojide kullanılır. Günlük konuşmada yerine oluşmak fiili tercih edilir. Osmanlı bürokrasisinin ve bilim dilinin temel yapılarından biri olan bu ifade, tarihî metinlerde sıkça karşılaşılır ve bileşim kavramını karşılar. Resmi dilde hâlâ yaşayan köklü bir Türkçe yapıdır. Hukuk dilinde 'beş kişiden mürekkep bir heyet' gibi kalıplar hâlâ standart biçimde kullanılmaktadır. Bileşim kavramını karşılayan bu terim, kimyadan hukuka kadar farklı disiplinlerde yapısal oluşumu ifade etmek için başvurulan standart bir yapıdır.
Mürekkep Olmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Komisyon farklı uzmanlık alanlarından özenle seçilmiş beş üyeden mürekkep olacaktır.
- Bu kimyasal bileşik birbirinden tamamen farklı üç temel elementten mürekkeptir.
- Heyet farklı uzmanlık alanlarından gelen deneyimli kişilerden mürekkep bir yapıdadır.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, aynı kökten gelmekle birlikte farklı anlamlardır. Bu deyimde mürekkep doğrudan bileşik, oluşmuş anlamında kullanılır. Yazı mürekkebi de farklı maddelerden yapıldığı için aynı köktendir ama anlam farklıdır.
Günlük konuşmada artık kullanılmaz; yerine 'oluşmak' fiili tercih edilir. Ancak resmi metinlerde ve hukuki yazışmalarda hâlâ karşılaşılır. 'Beş kişiden mürekkep bir heyet' gibi kalıplar hukuk dilinde yaşamaktadır.
Yakın anlamlıdır; ikisi de oluşmak demektir. Ancak mürekkep olmak özellikle hangi bileşenlerden meydana gelindiğini vurgular. Meydana gelmek ise daha genel olup hem oluşmak hem ortaya çıkmak anlamlarını kapsar ve günlük dilde daha yaygın kullanılır.