Anlamı
bir dakikadaki kalp atışını saymak:
'Sonra bileğini avucumun içine alarak nabzını sayıyorum.' -R. N. Güntekin.
Detaylı Açıklama
Nabzını saymak, bir dakikadaki kalp atışını sayarak sağlık durumunu değerlendirmek anlamına gelen bir deyimdir. Tıbbi muayenenin en temel adımlarından biri olan nabız sayımı, yüzyıllardır doktorların hastaları hakkında ilk bilgi edindikleri yöntemdir. Bileğin iç kısmındaki atardamara parmak uçlarıyla dokunularak gerçekleştirilen bu işlem, kalp ritminin düzenli olup olmadığını ve hızını ortaya koyar. Reşat Nuri Güntekin'in aktardığı gibi "bileğini avucumun içine alarak nabzını sayıyorum" cümlesi, hem doktor-hasta ilişkisinin yakınlığını hem de muayenenin sadeliğini gösterir. Mecazi anlamda ise birinin durumunu veya eğilimini anlamaya çalışmak için de kullanılır. Toplumun nabzını saymak, kamuoyunun genel eğilimini ölçmeye çalışmak anlamında günümüzde de siyasetçiler ve gazeteciler tarafından yaygın biçimde söylenir.
Nabzını Saymak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Sonra bileğini avucumun içine alarak nabzını sayıyorum, düzenli mi diye kontrol ediyorum.
- Hemşire hastanın nabzını saydı ve doktora durumun stabil olduğunu bildirdi.
- Koşudan sonra nabzını saydığında dakikada yüz kırk attığını görünce biraz dinlendi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Sağlıklı bir yetişkinin dinlenme nabzı dakikada 60-100 atış arasındadır. Sporcularda bu değer 40-50'ye kadar düşebilir çünkü kalpleri daha verimli çalışır. Çocuklarda ise nabız yetişkinlere göre daha yüksektir. Nabız değerlerindeki sürekli anormallikler tıbbi değerlendirme gerektirir.
En yaygın ölçüm noktası bileğin iç kısmındaki radial atardamardır. Bunun dışında boyundaki karotid atardamar, şakak bölgesi ve ayak sırtı da nabız sayılabilen noktalardır. İşaret ve orta parmak uçları hafifçe bastırılarak atışlar hissedilir ve sayılır.
Birinin durumunu, ruh hâlini veya sağlığını dikkatle ve sürekli olarak takip etmek anlamında mecazi olarak kullanılabilir. Ancak bu mecazi kullanım yaygın değildir; nabız ile ilgili deyimler arasında mecazi anlam daha çok 'nabzını yoklamak' ve 'nabzını tutmak' ifadelerinde öne çıkar.