Anlamı
o şeyle ilişiği bulunmamak.
Detaylı Açıklama
O tarakta bezi olmamak, bir kişinin söz konusu işle, konuyla ya da grupla hiçbir ilişkisinin, alakasının veya menfaatinin bulunmadığını ifade eden eski ve renkli bir deyimdir. Dokuma kültüründen gelen tarak benzetmesi, kişinin o işin parçası olmadığını çok net biçimde anlatır. Genellikle bir tartışmaya, gruba veya etkinliğe katılma davetine olumsuz yanıt verirken kullanılır. Sözü söyleyen kişi kendisini söz konusu mecradan tamamen ayırır, ilgisini ve sorumluluğunu reddeder. Bazen bir ima ya da imalı eleştiri olarak da söylenir; başkasının o işe karışmasını gereksiz bulduğunu belli eder. Halk dilinin canlı imgeler taşıyan, anlatıma keskinlik kazandıran kalıplarındandır. Söyleyen kişi tek bir cümleyle hem konuya dahil olmadığını hem de oraya neden çekilmek istemediğini birlikte iletmiş olur ve gereksiz tartışmaların önünü baştan kapatır.
O Tarakta Bezi Olmamak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Aile şirketinin ortakları arasında benim hiçbir hakkım yok, o tarakta bezim yok.
- Siyasi tartışmalara katılmıyorum, bu işlerde o tarakta bezim olmadığını herkes bilir.
- Mahallenin kavgalarına neden bulaşacakmışım, benim o tarakta hiç bezim yok.
Kökeni ve Hikayesi
Dokuma tezgahında kullanılan tarak parçasından gelir. İplikler taraktan geçirilerek kumaş dokunur; bezi olmayan kişi o dokumada yer almaz anlamına gelir.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çoğunlukla kararlı ve kesin bir tonla söylenir çünkü kişi kendini konunun dışında tutmak ister. Bazen sitemkar, bazen alaycı tonlar da taşıyabilir. Asıl amaç, dinleyiciye sorumluluğun ya da çıkarın kendi tarafında olmadığını net biçimde göstermektir.
Tarak, dokuma tezgahında ipliklerin düzenli aralıklarla geçirildiği parçanın adıdır. Bezin orada dokunması, kişinin o işin parçası olmasıdır. Bezi olmayan kişi ise o dokumanın hiçbir yerinde yoktur. Bu yüzden deyim ait olmama, ilişkisiz kalma anlamını çok somut biçimde aktarır.
Bu deyim daha çok orta yaş ve üzeri konuşmacılar arasında yaygındır. Halk diline ait eski bir benzetme taşıdığı için genç kuşakta kullanımı azalmaktadır. Ancak edebi metinlerde, hikayelerde ve yaşlı kuşakla konuşmalarda hala canlı biçimde yer almaktadır.