Anlamı
izleyenler için eğlendirici bir kavga çıkmak.
Detaylı Açıklama
Pandomim kopmak deyimi, izleyenler açısından çoğu zaman komik bir görüntü oluşturan bir kavga, gürültülü tartışma veya itiş kakışın aniden başlamasını anlatır. Pandomim kelimesi sessiz tiyatro türüne işaret eder; söz, yaşanan kavganın seyircilere bir tiyatro sahnesi gibi geldiğini, izlemenin keyifli bir oyuna dönüştüğünü mecazi olarak vurgular. Pazar yerinde fiyat tartışmasıyla başlayan bir kavga, mahallede komşular arasında çıkan ufak bir münakaşa, futbol sahasında oyuncular arasındaki itiş kakış için söylenir. Genellikle mizahi bir tonla kullanılan deyim, olayın ciddi yaralanmalara yol açmayan, daha çok eğlence kaynağı olan halini tanımlar. Türk halk mizahının seyirlik kavgaya yaklaşımının canlı bir izi olarak yaşar. Halk arasında yaşayan sahne ve seyirlik kültürünün gündelik dile sızmış bir karşılığıdır söz.
Pandomim Kopmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Mahalle kahvehanesinde iki amca arasında pandomim koptu, hep aynı meseleyi yeniden tartıştılar, çevredeki gençler gülümseyerek izledi, sonunda barışıp çay içtiler gibi her şey normalleşti.
- Düğünde uzun süredir biriken aile küskünlükleri patlak vererek pandomim koptu, gelin damatın bile keyfi kaçtı, akrabalar olayı kısa sürede yatıştırarak tören tekrar neşeli bir havaya kavuştu.
- Futbol maçında iki takım taraftarı arasında pandomim koptu, polis hızlı müdahaleyle ortamı sakinleştirdi, küçük olaylar büyük krize dönüşmeden çözüldü, maç güvenli bir biçimde tamamlandı.
Kökeni ve Hikayesi
Yunanca pandomimos sözcüğünden Türkçeye geçmiş, anlam kayması ile gürültülü ve eğlencelik kavga sahnesi anlamı kazanmıştır.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Pandomim Yunanca panto yani tüm ve mimos yani taklit sözcüklerinin birleşiminden gelir; sözsüz tiyatro, beden hareketi ile gösteri yapma sanatıdır. Antik Yunan ve Roma'dan modern Batı tiyatrosuna kadar köklü bir gösteri geleneğidir. Halk dili bu kelime kayıtlarını alıp abartılı, gösterişli, eğlencelik sahneler için kullanmaya başlamıştır.
Kopmak Türkçede bir bağın aniden parçalanması, kontrolün ani biçimde kaybedilmesi anlamı taşır; halat kopar, ip kopar, bağ kopar gibi kullanımlarda fiilin bu işlevi belirgindir. Pandomim kopmak kalıbında olayın aniden patlak vermesi söze döker; sıradan bir tartışma değil bir bağın kopmasıyla başlayan patlayıcı bir sahne söz konusudur.
Söz olayın kendisini değil olayı izleyen açısından eğlencelik niteliğini vurgular; kavganın tarafları zor durumda olsa da dışarıdan bakan için sahne komik gelir. Halk dili sosyal kavgaların bu paradoksal eğlence boyutunu söze döker; söyleyenin tonu çoğunlukla şefkat dolu bir mizahla doludur. Halk bilgeliği insan davranışının komik yanlarını da fark eder.