Anlamı
çok sıkılmak, can sıkıntısı duymak.
Detaylı Açıklama
Sıkıntı basmak, bir kimsenin içine birdenbire bir bunalma, bir can sıkıntısı çökmesi; nedenini çoğu zaman tam açıklayamadığı bir daralma hissiyle dolması anlamına gelir. Basmak fiili bu duygunun ansızın, adeta üstüne çökerek geldiğini imler; kişi bir anda keyifsizleşir, içi daralır, hiçbir şeyden tat almaz olur. Kapalı bir odada uzun süre oturan birinin bunalması, işsiz geçen boş bir günün ağırlığı, belirsiz bir tedirginliğin çökmesi bu sözle anlatılır. Söz hem sıradan bir can sıkıntısını hem de daha ağır, bunaltıcı bir daralmayı karşılayabilir. Genellikle geçici, gelip geçen bir ruh hâlini betimler. İnsanın neşesini bir anda kaçıran o tanımsız ağırlığı; kimi zaman hafif, kimi zaman boğucu bir bunalmayı yalın biçimde dile getirir.
Sıkıntı Basmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Bütün gün evde kapalı kalınca birden bir sıkıntı bastı, dışarı çıkmak istedim.
- Nedenini bilmeden içimi bir sıkıntı bastı, canım hiçbir şey yapmak istemedi.
- Kalabalık odada oturunca onu bir sıkıntı basar, hemen pencereyi açmak isterdi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu duygunun ansızın, üstüne çökerek geldiğini anlatır. Sıkıntı yavaş yavaş değil, bir anda bastırır; kişi birdenbire keyifsizleşir, içi daralır. Basmak, bunalmanın beklenmedik ve bastırıcı gelişini vurgulayarak duyguya güçlü bir aniden çökme havası katar.
İkisini de anlatabilir. Kimi zaman sıradan, gelip geçen bir can sıkıntısını; kimi zaman da daha ağır, boğucu bir daralmayı karşılar. Duygunun şiddeti bağlama göre değişir; söz hem hafif bir keyifsizliği hem de bunaltıcı bir bunalmayı ifade edebilir.
Belli olmayabilir. Çoğu zaman kişi bu daralmanın nedenini tam açıklayamaz; sıkıntı, tanımlanamayan bir ağırlık gibi çöker. Kimi durumlarda kapalılık, boşluk ya da belirsiz bir tedirginlik tetikler; ama çoğu kez sebep net değildir, yalnızca hissedilen bir bunalma vardır.