Anlamı
şaka 1) üreme veya üretme gücü kalmamak; 2) yaşlanmak, evlenme çağı geçip kartlaşmak:
'Şimdi saçlarının tepeden döküldüğüne bakarak üzülüyor, arada bir, tohuma kaçıyoruz artık diye hayıflandığı da oluyordu.' -H. Taner.
Detaylı Açıklama
Tohuma kaçmak, çoğunlukla şaka yollu kullanılan, birinci anlamıyla bir canlının üreme ya da üretme gücünün kalmaması; ikinci anlamıyla ise bir kimsenin yaşlanması, evlenme çağını geçirip yaşça ilerlemesi anlamına gelen bir deyimdir. Deyim, aslında sebzelerin çiçeklenip tohuma durarak yenmez hâle gelmesinden esinlenir. İkinci ve daha yaygın anlamda, bir kişinin gençlik çağını geçirip yaşça ilerlemesi bu esprili sözle anlatılır. Deyimdeki tohuma kaçmak kalıbı, olgunluk çağının geçip yaşça ilerlemeyi çağrıştırır. Söz çoğunlukla yaşça ilerlemiş kişiler için, şaka yollu bir dille kullanılır. Saçları dökülmeye başlayınca kendine bakıp, artık biz de tohuma kaçtık, diye şakalaştı adam. Bir kimsenin yaşlanmasını, evlenme çağını geçirmesini anlatan, şakacı bir deyimdir. Genellikle yaşça ilerlemeyi esprili bir dille belirtir.
Tohuma Kaçmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Saçlarının şakaklardan ağarmaya başladığını aynada fark eden adam, gülerek, galiba artık biz de yavaş yavaş tohuma kaçtık, diye şakalaşıp durdu kendince.
- Arkadaşları hâlâ evlenmediği için ona takıldığında, o da gülümseyerek tohuma kaçmak üzere olduğunu şakayla karışık kabul edip espriyi tatlıya bağlıyordu.
- Yıllar su gibi akıp gidince, bir zamanlar gencecik olan grup, artık hep birlikte tohuma kaçtıklarını neşeyle itiraf edip eski günleri anmaya koyuldular.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çoğunlukla şaka yollu kullanılan bu deyim, birinci anlamıyla bir canlının üreme ya da üretme gücünün kalmamasını; ikinci ve daha yaygın anlamıyla bir kimsenin yaşlanmasını, evlenme çağını geçirip yaşça ilerlemesini karşılar. Yaşça ilerlemeyi anlatır.
Deyim, sebzelerin çiçeklenip tohuma durarak yenmez hâle gelmesinden esinlenir. Bu imge, olgunluk çağının geçip yaşça ilerlemeyi esprili bir biçimde canlandırır. İkinci ve yaygın anlamda, gençlik çağını geçirmeyi şaka yollu belirtir.
Çoğunlukla yaşça ilerlemiş kişiler için, şaka yollu bir dille kullanılır. Saçları dökülmeye başlayan birinin artık biz de tohuma kaçtık diye şakalaşması buna örnektir. Yaşça ilerlemeyi esprili ve incitmeyen bir biçimde belirten bir söz olarak geçer.