Anlamı
1) topu ayakla hızlı bir biçimde havaya doğru atmak; 2) mec. ölmek.
Detaylı Açıklama
Topu dikmek, birinci ve gerçek anlamıyla topu ayakla hızlı bir biçimde havaya doğru atmak; ikinci ve mecazi anlamıyla ise bir kimsenin ölmesi anlamına gelen bir deyimdir. Birinci anlamda bir oyuncu ya da bir kişi, topu ayağıyla sertçe havaya kaldırır. Mecazi anlamda ise ölüm, teklifsiz konuşmada bu sözle anlatılır; ancak ölüm ağır bir olay olduğu için bu tür sözler daha çok gündelik, senli benli bir dilde geçer, resmî ya da saygı gereken ortamlarda kullanılmaz. Deyimdeki topu dikmek kalıbı, mecazi anlamda ölümü örtülü bir dille anlatır. Söz mecazi anlamda çoğunlukla teklifsiz konuşmalarda kullanılır. Bir topu havaya diken çocuk, arkadaşlarıyla neşeyle oynamaya devam etti. Topu havaya atmayı ya da mecazen ölmeyi anlatan bir deyimdir. Genellikle gerçek anlamıyla sporda, mecazi anlamıyla teklifsiz konuşmada geçer.
Topu Dikmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Sahada topu var gücüyle havaya diken çocuk, sonra da arkadaşlarıyla birlikte kahkahalar atarak koşuşturmaya ve gönlünce oynamaya keyifle devam etti.
- Antrenman sırasında kaleci topu ayağıyla hızla havaya dikince, top öyle yükseldi ki bir an gözden kaybolup uzun süre sonra sahaya geri düştü.
- Teklifsiz konuşmalarda kimi zaman ölümü anlatmak için topu dikmek gibi senli benli sözler kullanılsa da, bu tür ifadeler ağırbaşlı ortamlarda yeğlenmez.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Birinci ve gerçek anlamıyla topu ayakla hızlı bir biçimde havaya doğru atmayı; ikinci ve mecazi anlamıyla bir kimsenin ölmesini karşılar. Topu havaya atmayı ya da teklifsiz konuşmada örtülü biçimde ölümü anlatan bir deyimdir.
Mecazi anlamda topu dikmek, bir kimsenin ölmesini anlatır. Ancak ölüm ağır bir olay olduğu için bu tür sözler daha çok gündelik, senli benli bir dilde geçer; resmî ya da saygı gereken ortamlarda kullanılmaz. Teklifsiz bir söyleyiştir.
Gerçek anlamıyla sporda, topun havaya atıldığı durumlarda; mecazi anlamıyla ise çoğunlukla teklifsiz konuşmalarda kullanılır. Topu havaya diken bir çocuk, gerçek anlama örnektir. Duruma göre ya sporda ya da senli benli konuşmada geçer.