Anlamı
1) hayvanın tüyü düzelmek; 2) tkz. iyi bir yaşayışa kavuştuğunu belirtecek biçimde güzel giyinmek:
'Akıllı kız Güner, ortaya çıkalı ne kadar oldu, daha dün bir bugün iki, baksana iyice tüyü düzmüş.' -A. İlhan.
Detaylı Açıklama
Tüy düzmek, birinci anlamıyla bir hayvanın tüylerinin bakımlı, düzgün ve sağlıklı bir hâle gelmesi; ikinci ve teklifsiz anlamıyla ise bir kimsenin durumunun düzelip iyi bir yaşayışa kavuştuğunu belli edecek biçimde güzel, bakımlı giyinmesi anlamına gelen bir deyimdir. Birinci anlamda bir hayvan, iyi beslenip bakıldığında tüyleri parlak ve düzgün olur. İkinci, teklifsiz anlamda ise durumu düzelen bir kişi, bunu güzel giyimiyle, bakımlı görünüşüyle dışa vurur. Deyimdeki tüy düzmek kalıbı, ya bir hayvanın tüyünün düzelmesini ya da bir kişinin durumunun düzelip güzel giyinmesini anlatır. Söz ikinci anlamda çoğunlukla durumu düzelip şık giyinen kişiler için kullanılır. İşleri yoluna girince iyice tüyünü düzen adam, artık çok daha bakımlı görünüyordu. Bir hayvanın tüyünün düzelmesini ya da bir kişinin durumu düzelip güzel giyinmesini anlatan bir deyimdir.
Tüy Düzmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- İşleri uzun bir aradan sonra iyice yoluna girip durumu düzelen adam, kısa sürede tüyünü düzüp çok daha bakımlı ve şık giyinmeye başlayınca, çevresindekiler bu değişimi hemen fark etti.
- İyi bakılan ve düzenli beslenen o sokak kedisi, sıcak bir yuvaya kavuştuktan sonra kısa sürede tüyünü düzüp öyle parlak ve sağlıklı bir görünüme kavuştu ki, onu eskiden tanıyanlar bile şaşırdı.
- Bir zamanlar epey sıkıntı çeken genç, kurduğu küçük işletme tutunca yavaş yavaş tüyünü düzdü; hem giyimi hem de genel hâli, durumunun düzeldiğini açıkça ele veriyordu artık herkese.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Birinci anlamıyla bir hayvanın tüylerinin bakımlı, düzgün ve sağlıklı bir hâle gelmesi; ikinci ve teklifsiz anlamıyla bir kimsenin durumunun düzelip iyi bir yaşayışa kavuştuğunu belli edecek biçimde güzel, bakımlı giyinmesi anlamına gelir.
İkinci ve teklifsiz anlamda tüy düzmek, durumu düzelen bir kişinin bunu güzel giyimiyle, bakımlı görünüşüyle dışa vurmasını anlatır. İşleri yoluna girip şık giyinmeye başlayan biri bu anlama örnektir. Durumun düzelip görünüşe yansımasını belirtir.
İkinci anlamda çoğunlukla durumu düzelip şık giyinen kişiler için kullanılır. İşleri yoluna girince tüyünü düzüp bakımlı görünen biri buna örnektir. Bir kişinin durumu düzelip güzel giyinmesini belirten bir söz olarak geçer.