Anlamı
1) uyuz hastalığına yakalanmak; 2) mec. birine, bir şeye sinirlenmek.
Detaylı Açıklama
Uyuz olmak, birinci anlamıyla uyuz denen deri hastalığına yakalanmak; ikinci ve mecazi anlamıyla ise bir kimseye ya da bir şeye çok sinirlenmek, ondan rahatsız olup tepki duymak anlamına gelen bir deyimdir. Birinci anlamda uyuz, deride kaşıntıya yol açan bulaşıcı bir hastalıktır. İkinci, mecazi ve teklifsiz anlamda ise kişi, birinin davranışından ya da bir durumdan öyle rahatsız olur ki ona içten içe kızar, tepki duyar. Söz, günlük konuşmada çoğunlukla bu ikinci, mecazi anlamıyla kullanılır. Sürekli böbürlenen birine karşı insan istemeden uyuz olabilir. Bir kimsenin bir davranıştan ya da kişiden ötürü sinirlenmesi bu deyimle anlatılır. Uyuz hastalığına yakalanmayı ya da mecazen birine, bir şeye çok sinirlenmeyi anlatan bir deyimdir.
Uyuz Olmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Bakımsız kalan hayvanların bir kısmı uyuz olunca, çiftçi hemen bir veteriner çağırıp onları tedavi ettirdi.
- Sürekli kendini övüp başkalarını küçümseyen o adama, açıkçası zamanla iyice uyuz olmaya başladım.
- Verdiği sözü hiç tutmayan, sürekli yeni bahaneler üreten kişiye herkes yavaş yavaş uyuz oluyordu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Birinci anlamıyla uyuz denen deri hastalığına yakalanmayı; ikinci ve mecazi anlamıyla bir kimseye ya da bir şeye çok sinirlenmeyi, ondan rahatsız olup tepki duymayı karşılar. Biri gerçek, öteki mecazi iki anlamı olan bir deyimdir.
Mecazi ve teklifsiz anlamda uyuz olmak, kişinin birinin davranışından ya da bir durumdan çok rahatsız olup ona içten içe kızması, tepki duyması demektir. Günlük konuşmada söz çoğunlukla bu anlamıyla kullanılır.
Uyuz, deride kaşıntıya yol açan bulaşıcı bir deri hastalığıdır. Deyimin birinci anlamı bu hastalığa yakalanmayı belirtir; hem insanlarda hem de hayvanlarda görülebilen bir rahatsızlıktır. Bu hastalık, temas yoluyla kolayca bulaşabildiği için özen gerektirir.