Anlamı
1) iz bırakmak; 2) iyice yerleşmek:
'Aklımda yer etmiş olmalı ki mahalleden çıkarken biliyordum oraya gideceğimi.' -O. Pamuk.
Detaylı Açıklama
Yer etmek iki anlamda kullanılır. Birincisi iz bırakmaktır; bir şey geçtiği yerde belirgin bir işaret bırakır. İkincisi ise iyice yerleşmektir ve çoğunlukla zihin için söylenir. Orhan Pamuk'un aklında yer etmiş olmalı ki nereye gideceğini bildiğini anlatan cümlesi bu ikinci anlamı gösterir. Kalıbın ayırt edici yanı, kalıcılıktır; yer eden şey kolay kolay silinmez. Bu yönüyle söz, aynı ailedeki hacim ya da konum bildiren kalıplardan ayrılır. Orada fiziksel bir alan söz konusudur, burada bir iz ya da bir yerleşme anlatılır. Bir sözün, bir görüntünün ya da bir alışkanlığın yer etmesi yaygın kullanımlardır. Kalıp edebî metinlerde ve gündelik konuşmada geçer. Söz, silinmeyecek biçimde iz bırakmayı anlatır.
Yer Etmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Çocukluğunda duyduğu o eski türkü aklında derin bir yer etmişti.
- Yıllarca aynı yoldan geçen tekerlekler toprakta belirgin bir yer etmişti.
- Bu alışkanlık zamanla iyice yer edince ondan vazgeçmesi epeyce zorlaştı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
İki anlamı vardır. Birincisi iz bırakmaktır; bir şey geçtiği yerde belirgin bir işaret bırakır. İkincisi ise iyice yerleşmektir ve çoğunlukla zihin için söylenir. Yer eden şey kolay kolay silinmez.
Kalıcılıktır; yer eden şey kolay kolay silinmez. Bu yönüyle söz, aynı ailedeki hacim ya da konum bildiren kalıplardan ayrılır ve bir iz bırakmayı anlatır. Kalıp bir iz bırakmayı anlatır.
Bir sözün, bir görüntünün ya da bir alışkanlığın yer etmesi yaygın kullanımlardır. Somut anlamda tekerlek izi de toprakta yer eder. İki durumda da kalıcı bir işaret bulunur. İki durumda da kalıcı bir işaret bulunur.