Anlamı
1) görevden ayrılan birinin yerini almak; 2) bulunmayan bir nesnenin veya kavramın yerine kullanılabilmek.
Detaylı Açıklama
Yerine geçmek iki anlamda kullanılır. Birincisi görevden ayrılan birinin yerini almaktır; bir makam, bir görev ya da bir sorumluluk devralınır. İkincisi ise bulunmayan bir nesnenin ya da kavramın yerine kullanılabilmektir. Bu ikinci anlam kalıbı benzerlerinden ayırır; burada bir kişi değil, bir şey başka bir şeyin yerini tutar. Tuzun bulunmadığı yerde başka bir baharatın onun yerine geçmesi buna örnektir. Geçmek fiili buradaki devralmayı belirtir; boşalan yer doldurulur. İlk anlamda kalıp resmî dilde ve iş yaşamında sıkça geçer. Yakın anlamlı yerini almak söyleyişinde ise ikinci anlam bulunmaz. Bu yüzden yerine geçmek daha geniş bir kullanıma sahiptir. Kalıp gündelik konuşmada da yaygındır. Söz, boşalan bir yeri doldurmayı anlatır.
Yerine Geçmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Emekli olan ustanın yerine geçen genç çalışan işi kısa sürede öğrendi.
- Ekmek bulunmadığı zamanlarda sofrada bulgur pilavı onun yerine geçer olmuştu.
- Babasının yerine geçip o dükkânı yıllarca tek başına çevirip yönetti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
İki anlamı vardır. Birincisi görevden ayrılan birinin yerini almaktır. İkincisi ise bulunmayan bir nesnenin ya da kavramın yerine kullanılabilmektir. Geçmek fiili buradaki devralmayı belirtir. Boşalan yer böylece doldurulur.
Burada bir kişi değil, bir şey başka bir şeyin yerini tutar. Tuzun bulunmadığı yerde başka bir baharatın onun yerine geçmesi buna örnektir. Bu kullanım kalıbı özgün kılar. Bu kullanım kalıbı özgün kılar.
Yerini almakta yalnızca ilk anlam bulunur; bir konum devralınır. Yerine geçmek ise nesne yerine kullanılabilmeyi de kapsar ve bu yüzden daha geniştir. Yerine geçmek bu yüzden daha geniş bir kullanıma sahiptir.