Anlamı
çok az veya zorla konuşmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir kişinin çok az konuşması, ağzından sözün zorla ve ölçüyle çıkması anlamında kullanılır. Kimi insanlar tabiatı gereği konuşkan değildir; kimi de suskunluk, mesafe, kırgınlık veya temkin nedeniyle konuşmaz. İşte bu söz, böylesi ağırlıklı ve az sözlü hâlleri anlatır. Dirhemle çıkmak benzetmesi, sanki her kelimenin tartılarak, eksilmesin diye sakınılarak verildiğini düşündürür. Bu yüzden sadece sessizliği değil, konuşma kıtlığını ve kelime cimriliğini de içerir. Günlük dilde içine kapanık, ketum, mesafeli ya da gönülsüz kimseler için söylenebilir. Bazen övgüye yakın bir vakar hissi taşır, bazen de iletişim kurmayı zorlaştıran bir durum olarak eleştirilir. Sözün etkisi, bir insanın ağzından tek kelime almanın ne kadar güç olduğunu çok somut anlatmasından gelir. Az sözlü kişiliği güçlü biçimde resmeder.
Örnek Cümleler
- Ondanın ağzından laf dirhemle çıkar, kolay kolay konuşmaz.
- Toplantıda herkes konuştu, onun ağzından işe söz dirhemle çıktı.
- Çocuk sorulara cevap veriyor ama ağzından dirhemle çıkıyor.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çok az, zor, ölçülü ve isteksiz konuşulan bir konuşma tarzını anlatır. Bu deyim, bir kişinin çok az konuşması, ağzından sözün zorla ve ölçüyle çıkması anlamında kullanılır.
Evet, çoğu zaman içine kapalılık, sır saklama, temkinli davranma ya da mesafeli olma hâliyle ilişkilidir.
Hayır, bazen ağırbaşlılık ve sözünü gereksiz harcamama olarak da yorumlanabilir; ama çoğu bağlamda iletişimi zorlaştıran bir özellik gibi duyulur.