Anlamı
unutmamak.
Detaylı Açıklama
Akılda tutmak, unutmamaktır. Tutmak fiili burada bir şeyi bırakmamayı, saklamayı anlatır; akıl bu saklamanın yeridir. Kimi zaman ileride gerekecek bir şey için çaba gösterilir: randevu saati, ilaç dozu, bir şifre. Kimi zaman da bir anı ya da bir söz, bir işe yarayacağı için değil, değer verildiği için akılda tutulur. Kalıbın öznesi hatırlayan kişidir; akılda tutulan şey belirtme ekli nesne olur. Buyruk kipi bir hatırlatma ya da öğüt olur: bu uyarıyı akılda tut. Aklında tutmak biçimi kişiyi iyelik ekiyle belirtir. Olumsuz biçimi de kurulur: bu kadar şeyi akılda tutamam. Bir öğrencinin sınava kadar formülleri, bir büyükannenin bütün torunlarının doğum günlerini akılda tutması bu sözle anlatılabilir.
Örnek Cümleler
- Babaannesinin anlattığı eski bayram hikâyelerini tek tek akılda tutuyor, şimdi kendi çocuklarına anlatıyor.
- Doktorun ilaç saatleri konusunda söylediği her şeyi akılda tutmaya çalışıyordu.
- Şu uyarıyı akılda tut: sözleşmeyi imzalamadan önce mutlaka avukata göster.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır. Ezber bir metni olduğu gibi tutmaktır; akılda tutmak ise bir şeyi unutmamaktır. Akılda tutulan şeyin kelimesi kelimesine hatırlanması gerekmez; bir sözün özü, bir yüzün hatırası da akılda tutulabilir.
Bir randevu saati, verilmiş bir söz, bir uyarı ya da sonradan lazım olacak bir ayrıntı akılda tutulur. Bir anı ya da değer verilen birinin sözü de bu listeye girer; ortak yan, o şeyin unutulmamasıdır.
Akıldan çıkarmak ve aklından çıkmak karşıt yönde durur. Biri bilerek zihinden uzaklaştırmayı, diğeri kendiliğinden unutmayı anlatır; akılda tutmak ise bu ikisinin karşıtı olarak unutmamayı, bir şeyi zihinde saklı tutmayı anlatır.