Anlamı
çabuk geçmek:
'Ebediyete akıp giden her on senede, bu büyük millet bayramını daha büyük şereflerle, saadetlerle huzur ve refah içinde kutlamanı gönülden dilerim.' -Atatürk.
Detaylı Açıklama
Akıp gitmek deyimi, zamanın, hayatın ya da bir sürecin hızlı ve kesintisiz biçimde ilerlemesini anlatır. Su gibi akan şey, tutulması güç ve süreklidir; bu nedenle deyim çoğu zaman zamanın çabuk geçmesi duygusunu taşır. İnsan geriye dönüp baktığında yılların, günlerin veya anların nasıl olup da birbiri ardınca akıp gittiğini hisseder. Deyim yalnız zaman için değil, konuşmanın, hayatın, olayların ya da duyguların akışı için de kullanılabilir. Günlük dilde çoğu zaman hafif hüzünlü ya da hayranlık taşıyan bir ton vardır; çünkü akan şey geri çevrilemez. Bu söz, durmadan ilerleyen hayat fikrini yalın ve şiirli biçimde anlatır. Hareketin doğallığıyla geçiciliğin duygusunu bir araya getirir. Sabitlikten çok sürekliliği, duraksamadan çok geçişi anlatan, akıcı ve güçlü bir deyimdir. Zamanın elde tutulamaz oluşunu dile getiren en zarif ifadelerden biridir.
Örnek Cümleler
- Seneler nasıl da akıp gitmiş, çocuklar büyümüş bile farkında değiliz.
- Bayram tatili göz açıp kapayıncaya kadar akıp gitti, daha kimseyi göremedik.
- Çocukluğumuz akıp gitti, şimdi geriye yalnızca birkaç eski hatıra kaldı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Zamanın fark edilmeden geçmesini anlatır. Kişi olayların tam içindeyken bunu hiç sezmez; ancak geriye dönüp baktığı anda aradan ne kadar zaman geçmiş olduğunu görür ve şaşırıp kalır.
Çünkü su durdurulamaz ve geri çevrilemez. Akıp giden bir şeyin peşinden koşmak da mümkün değildir; benzetme de zamana ait bu iki özelliği tek bir kelimede toplamış olur.
Çoğunlukla hüzün ve özlemle söylenir. Bazen de şaşkınlıkla; kişi aradan geçen süreyi hesaplayınca buna bir türlü inanamaz. Bakış genellikle geriye dönüktür ama şart değildir; akıp giden bir günün ortasında da söylenebilir.