Anlamı
değişik sebeplerden dolayı dengeli düşünemez durumda olmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir kimsenin çeşitli sebeplerle dengeli düşünemeyecek kadar dalgın, sersemlemiş, heyecanlı ya da gerçeklikten kopmuş durumda olduğunu anlatır. Aklın bir karış yukarıda olması, kişinin yere basmayan bir ruh halinde bulunmasını simgeler. Bu durum bazen aşktan, bazen aşırı sevinçten, bazen korkudan, bazen de şaşkınlıktan kaynaklanabilir. Böyle bir kişi söyleneni tam anlayamaz, karar verirken tutarlılık gösteremez, en basit işi bile karıştırabilir. Deyim hem hafif alay hem de gözlem içeren bir anlatıma sahiptir. Karşımızdaki kişinin o anda sağlıklı değerlendirme yapamayacak kadar uçucu bir ruh halinde olduğunu söyler. Tam anlamıyla delilik değil, ama geçici bir akıl dağınıklığı söz konusudur. Bu yüzden günlük konuşmada özellikle aşk, heyecan, telaş ve dengesizlik hallerinde kullanılır. Kişi bedenen orada olsa da zihnen başka yerdedir. Halk dili bu hali, aklın yerinden yükselip havaya kalkması gibi canlı bir benzetmeyle anlatır.
Örnek Cümleler
- Olanları görünce resmen aklı bir karış yukarıda oldu, ne yapsın.
- Müdür bu karardan sonra iyice aklı bir karış yukarıda oldu.
- Komşunun oğlu yine aklı bir karış yukarıda olmuş, mahalle çalkalandı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, daha çok geçici bir dalgınlık, sersemlik, aşırı heyecan veya dengeli düşünememe durumunu anlatır. Deyim hem hafif alay hem de gözlem içeren bir anlatıma sahiptir.
Aşk, korku, telaş, sevinç, şaşkınlık ya da zihni meşgul eden yoğun bir durum nedeniyle söylenebilir.
Genellikle hafif alaycı ama tamamen kırıcı olmayan, gözleme dayalı bir tonda kullanılır. Bu deyim, bir kimsenin çeşitli sebeplerle dengeli düşünemeyecek kadar dalgın, sersemlemiş, heyecanlı ya da gerçeklikten kopmuş durumda olduğunu anlatır.