Anlamı
akla sığmayacak işler yapmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, kişinin akla ve mantığa sığmayacak davranışlar sergilediğini anlatmak için kullanılır. Söz konusu davranış bazen ölçüsüz bir cesaret, bazen gereksiz bir inat, bazen de çevresini zor durumda bırakacak kadar taşkın bir tutum olabilir. Gündelik dilde çoğu zaman eleştiri, şaşkınlık ve hafif alay iç içe geçer. Birinin durup dururken büyük riskler alması, kimsenin yapmayacağı bir işe kalkışması ya da ortada makul bir sebep yokken dengesiz çıkışlar yapması için söylenebilir. Bu kullanım, kişiyi doğrudan deli ilan etmekten çok, yaptığı işin aşırı ve mantıksız bulunduğunu vurgular. Aile içinde, arkadaş çevresinde ve tartışmalı durumlarda sık duyulur. Özellikle başkalarının sabrını zorlayan, ölçüyü kaçıran hareketler karşısında güçlü bir tepki sözü hâline gelir. Bu yüzden deyim, yalnızca davranışı değil, o davranışın çevrede yarattığı bıkkınlık ve hayreti de birlikte taşır.
Örnek Cümleler
- Kimsenin yanaşmadığı borcun altına girdi, herhâlde aklından zoru var.
- Bir baktık ki çoktan aklından zoru olmuş.
- Bu kadar uyarıya rağmen aynı hatayı yapıyorsa aklından zoru vardır.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Her zaman değil; çoğu zaman akla yatmayan, aşırı veya ölçüsüz davranışları sert biçimde eleştirmek için söylenir.
Tehlikeli risk alma, mantıksız inat etme, gereksiz taşkınlık gösterme veya herkesi zor durumda bırakan hareketlerde sık kullanılır.
Şaşkınlık, kızgınlık ve küçümseme tonları birlikte bulunabilir; genellikle olumlu bir ifade değildir. Bu deyim, kişinin akla ve mantığa sığmayacak davranışlar sergilediğini anlatmak için kullanılır.