Anlamı
çok hızlı koşuyor.
Detaylı Açıklama
Ardından sapan taşı yetişmez atasözü, birinin çok hızlı koştuğunu, öylesine çabuk uzaklaştığını ya da atik hareket ettiğini anlatır. Buradaki sapan taşı benzetmesi, halk hayatında hızlı fırlayan küçük ve sert nesnelerden biri olduğu için hız ölçüsü olarak kullanılır. Eğer sapan taşı bile ardından yetişemiyorsa, o kişi gerçekten çok hızlı demektir. Atasözü yalnız fiziksel koşu hızını değil, bazen iş yapmadaki çevikliği ya da olaylardan çabucak sıyrılmayı da mecazi biçimde anlatabilir. İçinde hafif hayranlık, şaşkınlık ve bazen takılma tonu bulunur. Halk dilinde hızlı çocuklar, çevik gençler ya da bir işi olağanüstü hızla yapan kişiler için oldukça elverişlidir. Türkçede somut ve hareketli bir kıyaslama üzerinden hız duygusunu çok canlı veren atasözlerinden biridir. Uzaklaşmanın ya da atikliğin boyutunu tek görüntüyle zihne çakar. Hareket enerjisini abartılı ama çok etkili bir halk benzetmesiyle anlatır.
Örnek Cümleler
- Çocuk öyle hızlı koşuyordu ki ardından sapan taşı yetişmez dediler.
- Mahalleli bu işe şaşırmadı, "ardından sapan taşı yetişmez" deyip geçtiler.
- Abim omuz silkti ve "ardından sapan taşı yetişmez" diye cevap verdi.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çok hızlı koşma, çevik hareket etme ve olağanüstü atik olma özelliğini över. Atasözü yalnız fiziksel koşu hızını değil, bazen iş yapmadaki çevikliği ya da olaylardan çabucak sıyrılmayı da mecazi biçimde anlatabilir.
Öncelikle gerçek koşu ve hız için söylenir; ancak mecazi olarak bir işte çok çabuk davrananlar için de kullanılabilir.
Çünkü sapan taşı halk hayatında çok hızlı fırlayan bir nesne olarak bilinir; ona bile yetişilememesi hızın abartılı ölçüsünü verir.