Anlamı
çok uzun (mektup).
Detaylı Açıklama
Arzuhâl gibi, çok uzun bir mektup için söylenir; 'arzuhâl kadar' biçiminde de kurulur. Arzuhâl, bir dileği, isteği ya da şikâyeti bildirmek için yazılan dilekçedir. Böyle metinlerde durum baştan sona anlatılır, gerekçeler tek tek sıralanır; kalıp da bu uzunluğu ölçü olarak alır. Sözde uzun değil çok uzun anlatılır; olağan sayılacak bir uzunluk için bu karşılaştırma kurulmaz. Bir mektubun arzuhâl gibi olması, sayfalarca sürmesi, okuyanı yoracak kadar uzaması demektir. Kalıp yalnızca uzunluğu niteler; mektubun içeriği, yazılış nedeni ya da işe yarayıp yaramadığı hakkında bir şey bildirmez. Mektubu yazanın niçin bu kadar uzattığı da sözde yer almaz. Ölçü olarak herkesin bildiği bir metin türünün seçilmiş olması da karşılaştırmayı anlaşılır kılar.
Örnek Cümleler
- Askerdeki oğlundan arzuhâl gibi bir mektup gelmiş, akşama kadar okudular.
- İki satır yazsan yeterdi; arzuhâl gibi upuzun bir mektup göndermişsin yine.
- Gurbetten yazdığı mektuplar arzuhâl kadar uzun olurdu; annesi hepsini saklamış.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Resmî bir makama derdini, isteğini bildirmek için yazılan metin. Yazanın derdi ya da isteği bu metinde ayrıntısıyla anlatılır. Kalıp ölçüsünü bu metinden alır; mektubun uzunluğu onunla karşılaştırılır. Aynı işi bugün dilekçe sözcüğü de karşılar.
Yalnızca uzunluğunu. Gibi edatı bir karşılaştırma kurar; arzuhâl kadar biçimi de aynı işi görür. Yazının içeriği, güzelliği ya da ciddiyeti bu sözle tartılmaz; ölçü tektir ve hep aynı yöne bakar.
Kullanılır. Gibi benzetme, kadar ise ölçü bildirir; ama bu kalıpta ikisi de mektubun uzunluğunu aynı metne vurur. Arzuhâl kadar uzun demek ile arzuhâl gibi demek arasında anlam farkı aranmaz.