Anlamı
değerleri derinleştikçe artan veya değerleri yüzeyde kalan insanlar vardır.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, değeri derinleştikçe artan insanlar ile değeri yüzeyde kalan insanlar olduğunu anlatır. Söz bir mutfak gözleminden yola çıkar ve bal ile yağın kapta nerede toplandığına bakar. Atasözü bu gözlemi insanlara uygular: kimi insanın değeri tanıdıkça, derinine indikçe ortaya çıkar; kimininki ise ilk bakışta görünür ve orada kalır. Söz ilk bakışta görünen değer ile zamanla ortaya çıkan değeri birbirinden ayırır. Bir arkadaşlık, bir iş ilişkisi, bir evlilik ya da bir öğretmen öğrenci ilişkisi bu gözleme konu olabilir. Yüklemler düşmüştür: balı dibinden, yağı yüzünden alınır ya da aranır denmek istenir. İki parça aynı kuruluşla, birbirinin karşıtı olarak dizilir. Söz insanları iki tipe ayırır ve her birinin değerinin nerede bulunduğunu gösterir.
Örnek Cümleler
- İlk tanıştığımızda çok sessizdi, yıllar geçtikçe ne kadar derin biri olduğunu anladım; balı dibinden, yağı yüzünden.
- Toplantılarda parlıyor ama iş başa düşünce ortada yok; balı dibinden, yağı yüzünden.
- Yeni gelen iki çalışandan biri ilk gün herkesi etkiledi, öteki aylar sonra ekibin dayanağı oldu; balı dibinden, yağı yüzünden.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Biri dibe çöker, öteki yüzeye çıkar. Bal ağır olduğu için kabın dibinde, yağ ise hafif olduğu için yüzünde toplanır. Atasözü bu gözlemi insanların değerinin nerede bulunduğuna uygular.
İki tip anlatılır. Birinin değeri tanıdıkça, konuştukça, birlikte iş yaptıkça ortaya çıkar; ilk bakışta sıradan görünür. Ötekinin değeri ise hemen göze çarpar, ama derine inildikçe artmaz. İkisini ayırt etmek zaman ister.
Atasözü bunu açıkça söylemez; iki tipi yan yana koyar. Söz değerin nerede bulunduğunu gösterir: kimininki derinde, kimininki yüzeydedir. Yine de derindeki değer ancak zamanla görüldüğü için, bir kişi üzerine acele verilen yargı yanıltıcı olabilir.