Deyim

Baş Üstünde Tutmak Ne Demek?

Anlamı

çok iyi ağırlamak.

Detaylı Açıklama

Baş üstünde tutmak, birini çok iyi ağırlamaktır. Söz bir görüntü kurar: konuk o kadar değerlidir ki başın üstünde taşınır gibi el üstünde tutulur. Kalıbın öznesi ağırlayan kişi ya da ailedir; ağırlanan kişi belirtme ekiyle anılır: misafirleri baş üstünde tuttular. Söz bir konukseverliği, bir özeni ve bir saygıyı anlatır. Ev sahibi en iyi yemeği hazırlar, en güzel odayı açar, konuğun her isteğini yerine getirir. Kalıp bir misafirliği, bir ziyareti ya da bir yolcunun karşılanmasını anlatırken kullanılabilir. Ağırlanan kişi bir dost, bir akraba, bir yabancı ya da saygın bir konuk olabilir. Söz kimi zaman bir teşekkür biçiminde de duyulur: bizi baş üstünde tuttunuz. Söz bir evin sofrasını, yatağını ve gönlünü konuğa açmasını anlatır.

Örnek Cümleler

  1. Köye ilk kez gelen öğretmeni muhtarın ailesi bir hafta boyunca baş üstünde tuttu.
  2. Bayramda gittiğimiz teyzemler bizi baş üstünde tuttu, sofradan hiç kalkamadık.
  3. Yabancı gazeteciler ayrılırken, köylülerin kendilerini baş üstünde tuttuğunu yazılarında anlattılar.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Başın üstü, insanın en yüksekte ve en özenle taşıdığı yerdir. Birini orada tutmak, ona en büyük değeri vermektir. Söz konuğa gösterilen ilgiyi ve özeni bu yükseklik görüntüsüyle anlatır.

Baş üstünde yeri var, birinin gelirse saygıyla karşılanacağını bildiren bir sözdür; henüz bir ağırlama yoktur, bir kabul vardır. Baş üstünde tutmak ise ağırlamanın gerçekten yapılmasını, konuğa özen gösterilmesini anlatır.

Misafir ayrılırken ev sahibine bizi baş üstünde tuttunuz diyerek gördüğü ilgiye teşekkür eder. Böyle söylendiğinde söz bir minnettarlığı dile getirir ve ev sahibinin özenini över; ev sahibi de alçakgönüllülükle karşılık verir.