Anlamı
zihin yorgunluğu geçmiş olmak.
Detaylı Açıklama
Başı yerine gelmek, zihin yorgunluğunun geçmesidir. Söz bir dönüş görüntüsü kurar: yorgunlukla dağılan baş, yeniden yerine oturur. Kişi yoğun bir çalışmanın, gürültülü bir ortamın ya da uzun bir tartışmanın ardından sersemlemiştir. Bir uyku, bir yürüyüş, bir kahve ya da biraz sessizlik zihnini toparlar. Söz bu toparlanma anını anlatır; kişi yeniden düşünebilir, konuşabilir, karar verebilir. Geçmiş zamanla kurulduğunda iyileşmenin gerçekleştiğini haber verir: biraz uyuyunca başım yerine geldi. Kalıp bedensel bir hastalığın değil, zihnin yorulmasının geçtiğini anlatır. Söz günlük konuşmada sade ve rahat bir tonla duyulur. Toparlanan zihin kişiye yeniden iş yapma gücü verir. Söz bir rahatlamayı, bir hafifliği ve yeniden başlama isteğini de sezdirir.
Örnek Cümleler
- Sabahtan beri rakamlarla uğraşıyordu, bahçede yarım saat yürüyünce başı yerine geldi.
- Uzun toplantıdan sonra sade bir kahve içince başım yerine geldi, raporu bitirebildim.
- Sınav haftası boyunca sersem gibiydi, tatilin ikinci günü başı ancak yerine geldi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bir şeyin eski düzenine, olması gereken yere dönmesini anlatır. Yorgunlukla dağılmış, sersemlemiş baş, dinlendikten sonra eski berraklığına kavuşur. Kişi yeniden kendisi olur, düşünceleri berraklaşır ve işine dönebilir.
Kalıbın anlamı zihin yorgunluğunun geçmesidir. Ateşin düşmesi ya da bir yaranın kapanması bu sözle anlatılmaz; söz düşünme gücünün geri gelişini adlandırır. Bedensel bir iyileşme için başka söyleyişler seçilir: iyileşmek, düzelmek gibi.
Başı kazan gibi olmak ağrı ve uğultuyla gelen sersemliği anlatır; bir sıkıntı hâlidir. Başı yerine gelmek ise zihnin yorgunluktan kurtulup toparlanmasıdır. Biri bir bozulmayı, öteki bir düzelmeyi anlatır.