Deyim

Bayağı Kaçmak Ne Demek?

Anlamı

söz, davranış, giyiniş yakışmamak, uygunsuz olmak.

Detaylı Açıklama

Bayağı kaçmak, bir sözün, bir davranışın ya da bir giyinişin yakışmaması, uygunsuz olmasıdır. Kalıbın öznesi uygunsuz bulunan şeydir: bu şaka bayağı kaçtı. Uygunsuzluk ortama, kişinin yaşına ya da konumuna göre değerlendirilir. Bir düğünde yapılan bir şaka, bir törende giyilen bir kıyafet ya da bir toplantıda söylenen bir söz bayağı kaçabilir. Aynı söz bir arkadaş sofrasında olağan, bir aile büyüğünün yanında uygunsuz bulunabilir. Söz bir utancı ya da bir rahatsızlığı da sezdirebilir. Dinleyen, konuşanın yerine utanıp başını önüne eğebilir. Çok süslü bir kıyafet, yüksek sesle anlatılan bir fıkra ya da yersiz bir iltifat bu sözle nitelenebilir. Uygunsuzluğun ölçüsü toplumdan topluma, ortamdan ortama değişebilir.

Örnek Cümleler

  1. Nişan yemeğinde damadın anlattığı açık saçık fıkra biraz bayağı kaçtı.
  2. Cenaze törenine parlak pullu bir elbiseyle gelmesi herkese bayağı kaçmıştı.
  3. Genç müdürün ilk toplantıda masaya ayaklarını uzatması çalışanlara bayağı kaçtı.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Bayağı burada sıradan anlamında değil, kaba, zevksiz ve değersiz anlamındadır. Uygunsuz bulunan şey, ortamın gerektirdiği inceliği taşımaz. Söz bu yüzden bir zevk yargısı da içerir ve konuşanın ölçüsünü yansıtır.

Kaçmak burada bir ölçünün dışına taşmayı, aşırıya gitmeyi anlatır; yemeğin tuzu kaçtı derken olduğu gibi. Söz bir dozun kaçırıldığını, ölçünün aşıldığını sezdirir. Bu bilerek de olabilir, farkında olmadan da.

Ne kadar ağır olduğu bağlama bağlıdır. Söz kişiyi değil, onun sözünü, davranışını ya da giyinişini hedef alır. Biraz sözcüğü eleştiriyi yumuşatır, fazla sözcüğü ise güçlendirir: bu şaka biraz bayağı kaçtı, bu şaka fazla bayağı kaçtı.