Anlamı
ortam neşeli, sevinçli bir duruma gelmek:
'Ziyaret günleri hapishanelerde bir bayram havası eser.' -P. Safa.
Detaylı Açıklama
Bayram havası esmek, bir ortamın neşeli, sevinçli bir duruma gelmesidir. Kalıbın öznesi bayram havasıdır; havanın estiği yer bulunma ekiyle anılır: evde bayram havası esiyor. Ortam bir ev, bir okul, bir köy, bir iş yeri ya da bütün bir kent olabilir. Sevincin sebebi bir kavuşma, bir müjde, bir zafer ya da bir kutlama olabilir. İnsanlar güler, birbirini kutlar, ortamda bir kıpırtı başlar. Kalıp Peyami Safa'nın bir eserinde, bir kurumun gündelik hayatını anlatan cümlede geçer. Söz bir haberde, bir anı yazısında ya da bir romanda geçebilir. Bayram havası bir süre sonra dağılabilir; kalıp o anki havayı anlatır. Kasvetli bir yerde esen bayram havası, daha da dikkat çekici olur.
Örnek Cümleler
- Askerden dönen oğullarını karşılayan ailenin evinde üç gün bayram havası esti.
- Takım kupayı kazanınca bütün kentte sabaha kadar bayram havası esti.
- Zam haberi duyurulunca fabrikanın kalabalık yemekhanesinde bir bayram havası esti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Ziyaret günleri hapishanelerde bir bayram havası eser cümlesi, kasvetli bir yerde bile bir sevinç doğabileceğini gösterir. Tutuklular yakınlarına kavuşur ve bir günlüğüne ortam değişir. Geniş zaman bu durumun her ziyaret gününde yinelendiğini anlatır.
Esmek rüzgârın yayılmasını anlatır. Söz neşeyi bir rüzgâr gibi düşünür: ortama yayılır, herkesi sarar ve yüzlere yansır. Bu havayı tek bir kişinin gelişi ya da verdiği bir haber de başlatabilir.
Gerekmez. Bir düğün hazırlığı, bir sınav sonucu ya da uzun zamandır beklenen bir misafirin gelişiyle de ortamda bayram havası esebilir. Önemli olan havanın bayramı andırmasıdır; takvimde bir bayram olması gerekmez.