Anlamı
amaçsız olarak gidip gelmeyi anlatan bir söz:
'Karabibik tenha sokakta bir aşağı bir yukarı gezinmekteydi.' -N. Nâzım.
Detaylı Açıklama
"bir aşağı bir yukarı" deyimi, amaçsız olarak gidip gelmeyi anlatan bir söz gibi durumları günlük dilde daha görünür ve etkili kılmak için kullanılır. İnsanlar uzun açıklamalar yerine böyle deyimlere başvurarak meseleyi daha hızlı ve etkili anlatır. Çünkü deyim, amaçsız olarak gidip gelmeyi anlatan bir söz durumunu hem özetler hem de tonunu, duygusunu ve yorumunu beraberinde getirir. Bu yüzden "bir aşağı bir yukarı", yalnız anlam taşımayan; aynı zamanda tavır ve duygu da taşıyan canlı deyimlerden biri olarak kullanılır.
Örnek Cümleler
- Sınav sonucunu beklerken koridorda bir aşağı bir yukarı geziniyordu.
- Babam sinirlenince odada bir aşağı bir yukarı yürür.
- Telefonla konuşurken bir aşağı bir yukarı dolaşıyordu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim, amaçsız olarak gidip gelmeyi anlatan bir söz: 'Karabibik tenha sokakta bir aşağı bir yukarı gezinmekteydi.' -N. Nâzım demektir. Türkçenin zengin deyim geleneğinin bir parçası olarak çeşitli bağlamlarda kullanılır.
Türkçenin zengin deyim hazinesinde benzer durumları anlatan farklı ifadeler bulunabilir. Bu deyimin kendine özgü yanı, 'bir' kelimesiyle kurduğu çağrışımdır ve bu onu diğerlerinden ayırır.
Kelime kelime çevirmek yerine anlam odaklı açıklamak gerekir. Temel olarak amaçsız olarak gidip gelmeyi anlatan bir söz: 'Karabibik tenha sokakta bir aşağı bir yukarı gezinmekteydi.' -N. Nâzım demektir. Türkçedeki mecaz geleneğini tanıtmak için güzel bir örnek oluşturur.